Informatie en tips die u helpen om gezond uw vakantie door te komen.
Veel Nederlanders gaan in de vakantieperiode naar het buitenland, maken een verre reis of vieren vakantie in eigen land.
Ook tijdens uw vakantie wilt u natuurlijk gezond blijven. In dit dossier leest u wat u kunt doen om gezond uw vakantie door te komen.
naar boven
Hooikoorts is een allergie. Mensen met hooikoorts krijgen een allergische reactie als ze in contact komen met de stuifmeelkorrels (pollen) van grassen, bomen of onkruid. Hooikoortsklachten zijn bijvoorbeeld: een jeukende neus, niezen, een verstopte neus of ‘loopneus’, jeukende tranende of brandende ogen en hoesten.
De meeste mensen hebben vooral last van hooikoorts in mei, juni en juli. Dat komt omdat er dan veel (gras)stuifmeel in de lucht zweeft. Hooikoorts is niet te genezen, maar er zijn wel tabletten, oogdruppels en neussprays beschikbaar die de klachten kunnen verminderen.
- Blijf op zonnige en winderige dagen zoveel mogelijk binnen.
- Hou op deze dagen de ramen dicht, zodat het stuifmeel niet naar binnen waait.
- Draag een zonnebril.
- Laat gedragen kleding niet in de slaapkamer hangen.
- Douchen en haren wassen voor het slapen gaan.
naar boven
Teken zijn kleine parasieten en ze zien eruit als bruin-zwarte spinnetjes. Ze kunnen zich vastbijten in de huid van mens of dier en zuigen zich dan vol met bloed. Teken zijn er het hele jaar door. Zodra de temperatuur boven de 8 tot 10 °C komt, kunnen ze actief worden. Een tekenbeet is meestal onschuldig, maar kán u ziek maken als de teek lang op uw huid zit.
Een deel van de teken in Nederland is besmet met de bacterie Borrelia burgdorferi. Mensen kunnen van een besmette teek behoorlijk ziek worden en de ziekte van Lyme oplopen. De ziekte van Lyme is in een vroeg stadium goed te behandelen met antibiotica. Wanneer de teek binnen een dag met een tekentang of pincet verwijderd wordt, is de kans op besmetting zeer klein.
Wie gaat wandelen in bossen of duinen, kan het beste bedekkende kleding, dichte schoenen en een lange broek dragen. Het is verstandig om tijdens en na een wandeling door de natuur de huid en kleding te controleren op teken. Controleer vooral op plekken waar de huid dun en vochtig is, zoals in liezen, knieholten, oksels en op de buik.
naar boven
Bijna iedereen is wel eens verbrand door de zon. Een lichte verbranding geeft een rode en pijnlijke huid. Bij een ernstige verbranding ontstaan blaren en is de huid rood, gezwollen en pijnlijk. Veel zon is slecht voor uw huid en geeft een snellere veroudering van de huid. Bovendien vergroot het de kans om op latere leeftijd huidkanker te krijgen.
- Blijf niet te lang in de zon als uw huid nog niet aan de zon gewend is. Begin bijvoorbeeld met 20 minuten en bouw dat langzaam verder op.
- Hou er rekening mee dat zonnestraling tussen 11.00 en 15.00 uur het sterkst is. Water, strand en sneeuw weerkaatsen de stralen, zodat u sneller verbrandt.
- Baby's kunt u beter uit de zon houden. Leg ze onder een parasol of gebruik een zonnehoedje.
- Een goede zonnebrandcrème is belangrijk om verbranding te voorkomen. Smeer minstens om de twee uur. Hoe hoger de beschermingsfactor, hoe langer u in de zon kunt blijven zonder te verbranden. Na het zwemmen moet u opnieuw insmeren. Voor kinderen die in het water spelen, is een waterbestendig zonnebrandmiddel handig.
- Gebruik bij overgevoeligheid voor zonlicht een 'sun blocker'. Dat is een zonnebrandcrème die extra bescherming biedt.
- Een zonnebankkuur beschermt niet tegen verbranding. Het ultraviolette licht van de zonnebank geeft wel een bruin kleurtje, maar de buitenste laag van de huid wordt er niet dikker van. Na een zonnebankkuur kunt u nog steeds vrij snel verbranden.
naar boven
Uitdroging kan ontstaan wanneer iemand te weinig water heeft gedronken, sterk zweet of geen vocht kan vasthouden door braken of aanhoudende diarree.
Bij aanhoudende warmte nemen de risico's op uitdroging of oververhitting toe. Vooral ouderen, chronisch zieken, baby’s en kleine kinderen drogen snel uit als ze onvoldoende water drinken.
Het is daarom belangrijk om veel te drinken. Eventueel aangevuld met een oplossing van zouten en suiker of glucose (ORS). Daarnaast is het van belang om uit de zon en koel te blijven om vochtverlies door zweten te voorkomen.
U kunt uitdroging herkennen aan:
- niet of weinig plassen: minder dan drie keer per dag (kinderen: minder dan drie natte luiers);
- donkere urine;
- klagen over dorst;
- droge mond, diepliggende ogen;
- koude armen en benen.
Neem bij de eerste tekenen van uitdroging contact op met de huisarts.
naar boven
Ook op vakantie is het belangrijk om veilig te vrijen. Anders heeft u de kans een soa op te lopen. Soa’s zijn seksueel overdraagbare aandoeningen. Per jaar lopen in Nederland naar schatting ruim 100.000 mensen een soa op. Sommige soa’s hebben ernstige gevolgen, als ze niet op tijd worden behandeld. Soa’s zijn besmettelijk en worden overgedragen via sperma, bloed, vaginaal vocht en bij contact tussen slijmvliezen. Slijmvliezen zitten onder andere in de anus, penis, de vagina en de mond. Een aantal soa's is ook overdraagbaar via bloed. De meeste soa’s worden opgelopen bij onveilig vrijen.
Veilig vrijen betekent vrijen mét condoom. In Nederland zijn condooms makkelijk verkrijgbaar maar in het buitenland is het soms lastiger om condooms te kopen. Bovendien kunnen sommige buitenlandse merken condooms onbetrouwbaar zijn. Het is daarom het beste om condooms zelf mee te nemen op vakantie.
- Gebruik bij iedere geslachtsgemeenschap (vaginaal en anaal) een nieuw condoom.
- Nooit twee condooms over elkaar gebruiken.
- Gebruik een condoom niet na de datum die op de verpakking staat.
- Bewaar condooms bij kamertemperatuur.
- Vooraf niet testen, daardoor ontstaan beschadigingen.
- Condooms zijn er in verschillende vormen en maten. Kies een condoom die goed past. Maar omdat condooms elastisch zijn, past een standaardcondoom - dus geen pretcondoom - bijna iedereen.
naar boven
Wie een verre reis gaat maken wil zo goed mogelijk beschermd worden tegen (tropische) ziekten. Welke vaccinaties of eventuele medicijnen (zoals malariapillen) u nodig heeft, hangt af van hoe lang u op reis gaat en wat uw bestemming is.
Voor een goed advies kunt u het beste een bezoek brengen aan de GGD bij u in de buurt of contact opnemen met het Landelijk Coördinatiecentrum Reizigersadvisering. Of kijk op kiesBeter.nl bij het onderdeel Gezond leven bij Reizigersinformatie.
naar boven
Of u nu naar het buitenland gaat of in Nederland blijft, het is altijd verstandig om een 'reisapotheek' mee te nemen. Naast uw gebruikelijke eigen medicijnen of bijvoorbeeld de anticonceptiepil is het ook handig om mee te nemen:
- Paracetamol tegen koorts of bij pijn.
- Loperamide bij diarree zonder koorts of bloed (niet voor jonge kinderen).
- ORS (een mengsel van zouten en suiker of glucose) om uitdroging te voorkomen vooral bij kinderen, ouderen en zwangeren.
- Insectenwerend middel met DEET.
- Condooms.
- Zonnebrandcrème met een hoge factor.
- Middel tegen jeuk van insectenbeten.
- Een verbandset.
naar boven
Op vakantie kunt u ziek worden van voedsel en drinkwater. Ziektes die door voedsel en drinkwater worden overgebracht zijn bijvoorbeeld reizigersdiarree, hepatitis A, buiktyfus, cholera, dysenterie, kinderverlamming en paratyfus.
Voedsel dat besmet is, ziet er vaak normaal uit, ruikt goed en smaakt uitstekend! Een goede hygiëne vermindert de kans dat het voedsel besmet wordt met ziekteverwekkers. Door voedsel koel te houden vermindert de kans op vermenigvuldiging van bacteriën en met verhitten worden de meeste bacteriën gedood.
Met de volgende maatregelen kunt u voedselinfecties zoveel mogelijk voorkomen:
- Was uw handen goed na gebruik van het toilet, vóór u gaat koken en vóór u gaat eten.
- Drink mineraalwater (met of zonder prik), thee, vruchtensap en dergelijke dranken, geen kraanwater.
- IJsblokjes moeten van gekookt water of mineraalwater worden gemaakt.
- Eet geen onverpakt ijs dat in een karretje langs de weg verkocht wordt. Verpakt ijs en schepijs uit een schone, druk bezochte winkel is meestal ongevaarlijk.
- Was groenten en fruit in schoon water. Bent u daar niet zeker van, was ze dan in gekookt water. Fruit kunt u beter zelf schillen.
- Uw eten is betrouwbaar als u het snel aan de kook brengt (100oC) en het een kwartier laat doorkoken.
- Eet geen rauw (tartaar) of halfrauw vlees of rauwe schelpdieren.
- Kook losse melk altijd voor het gebruik. Kook op warme dagen ook flessenmelk uit een aangebroken fles door.
- Zorg dat uw voedsel tegen vliegen is beschermd.
- Bewaar etensresten in de koelkast, niet in een koeltas.
- Gesteriliseerde producten bijvoorbeeld in blik, pot of foliepak, die niet in de koelkast bewaard hoeven worden, zijn in onbeschadigde verpakking houdbaar. Vacuüm verpakt vlees of vleeswaar zijn niet houdbaar.
- Personen die buikpijn en/of diarree hebben moeten buiten de keuken blijven en hun handen vaak en goed wassen, zeker na het gebruik van het toilet.
- Was keukengerei en vaatwerk af in heet sop en spoel het af in zuiver water. Gebruik schone thee-, hand- en vaatdoeken. Spoel deze na gebruik uit in een sopje en droog ze vlug, liefst in de zon.
naar boven
Wie tijdens de vakantie in een ander Europees land verblijft, heeft in geval van ziekte of ongeval recht op medisch noodzakelijke zorg. Dat recht kunt u aantonen met de Europese verzekeringskaart, de European Health Insurance Card (EHIC).
Deze kaart kunt u gratis aanvragen bij uw verzekeraar. De kaart is geldig in alle EU-landen, Noorwegen, IJsland, Liechtenstein, Zwitserland en Australië. Let op: Deze kaart is geen vervanging van een aanvullende reiskostenverzekering en dekt dus niet alle kosten.
Ga voor meer informatie naar het dossier ‘zorg in het buitenland’.
naar boven
Sterke pijnstillers, slaap- en kalmeringsmiddelen of middelen voor ADHD zoals Ritalin en Concerta vallen in Nederland onder de Opiumwet. In veel landen is het bezitten van dergelijke middelen (zoals ook amfetamine, cannabis en XTC) streng verboden. Als u (of uw kind) gebruiker is van geneesmiddelen die onder de Opiumwet vallen, dan kunt u deze geneesmiddelen niet zomaar meenemen naar het buitenland.
Voor de meeste Europese landen (de Schengenlanden) heeft u daarvoor een Schengenverklaring nodig. Daarin staat dat u deze medicijnen meeneemt voor eigen gebruik. Uw arts moet die verklaring ondertekenen en de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) moet de verklaring waarmerken. U stuurt de volledig ingevulde en door de arts ondertekende verklaring naar het IGZ loket. De Inspectie stuurt u de gewaarmerkte verklaring terug.
Reist u naar een land buiten het zogenoemde Schengengebied, dan hebt u daarvoor toestemming nodig van de ambassade of het consulaat van dat land in Nederland. Om die toestemming te krijgen is tenminste een verklaring nodig van uw arts. Pas wanneer u die verklaring heeft, neemt u contact op met de ambassade of het consulaat van het land dat u gaat bezoeken.
Het is verstandig de geneesmiddelen mee te nemen in de verpakking van de apotheek. Daardoor wordt duidelijk dat u het geneesmiddel niet als genotmiddel gebruikt en dat het voor uzelf bestemd is.
De Schengenverklaring kunt u downloaden op de site van Farmatec. U vindt op deze site ook meer informatie over het meenemen van medicijnen op reis. U kunt ook bellen met de Schengen-service lijn: 070 340 55 88 (op werkdagen te bereiken tussen 09:00 en 17:00) .
naar boven