Aambeien

Aambeien

Patiëntenfolder

Wat zijn het?

Aambeien zijn uitstulpingen van het slijmvlies aan de binnenkant van de darm, vlak voor de anus (poepgaatje). Ze kunnen jeuken, een branderig gevoel geven of pijn doen. Aambeien zorgen soms voor verlies van een beetje bloed, slijm of ontlasting. Soms zakken ze met de ontlasting naar buiten; dat geeft een vervelend, drukkend gevoel.

aambeien
  1. Blaas
  2. Endeldarm
  3. Endeldarm
  4. Sluitspier
  5. Inwendig
  6. Uitwendig
  7. Sluitspier
  8. Stolsel in aambei
  9. Sluitspier ontsteking rond aambei
  10. Anus en sluitspier
  11. Scheurtje in sluitspier

naar boven

Waardoor komt het?

Aambeien ontstaan door een hoge druk rond de anus. De druk kan ontstaan door hard persen (zoals bij de ontlasting of bij een bevalling) of door langdurig hoesten.

naar boven

Kan het kwaad?

Aambeien kunnen vervelende klachten geven, maar ze zijn onschuldig en verdwijnen vaak vanzelf.

naar boven

Wat kunt u er zelf aan doen?

  • Zorg voor een regelmatige stoelgang en een zachte ontlasting. Dan hoeft u minder te persen en heeft u minder kans op klachten. Drink veel (1,5 – 2 liter per dag), zorg voor voldoende lichaamsbeweging (een halfuur per dag of meer) en gebruik vezelrijke voeding. In bruin brood, zemelen, groente en vruchten zitten veel vezels. Die vezels trekken vocht aan en zorgen ervoor dat de ontlasting zacht blijft. Ga direct naar het toilet als u aandrang voelt; ophouden maakt de ontlasting hard. Hard persen is niet goed, de ontlasting moet rustig ‘passeren’.

  • Bij irritatie of jeuk rond de anus kunt u beter geen ruw wc-papier gebruiken, maar een nat doekje en daarna de anus goed droog deppen. Gebruik van zeep kan de jeuk en irritatie verergeren.

  • Een warm bad helpt soms tegen de jeuk, branderigheid en pijn.

  • Soms kan de pijn verminderen als u uitstulpingen die naar buiten zakken voorzichtig naar binnen duwt.

  • Aambeienzalf of zetpillen kunnen de pijn of jeuk verzachten; deze zijn bij de drogist of apotheek te koop. Ze genezen de aambeien niet.

naar boven

Wanneer naar de huisarts?

Neem contact op met uw huisarts:

  • als er bloed of slijm bij de ontlasting zit en u niet zeker weet of het door aambeien komt;

  • als u pijn of problemen met de ontlasting blijft houden, terwijl u de adviezen wel heeft opgevolgd;

  • als er een uitstulping bij de anus erg gezwollen is en veel pijn doet;

  • als u een uitstulping voelt maar twijfelt of dit wel een aambei is.

Wanneer er andere verschijnselen zijn waarover u zich zorgen maakt, overleg dan met uw huisarts.

naar boven

Aambeien

Patiëntenbrief

Wat zijn het?

Aambeien zijn uitstulpingen van het slijmvlies aan de binnenkant van de darm, in de anus. Aambeien kunnen vervelende klachten geven, maar ze zijn onschuldig en verdwijnen vaak vanzelf.

naar boven

Wat zijn de verschijnselen?

Aambeien kunnen groter worden en door de anus naar buiten komen. U voelt dan een bobbeltje.

Aambeien kunnen jeuken, een branderig gevoel geven of pijn doen. Het kan voorkomen dat u bij de ontlasting wat bloed verliest. Het bloed zit dan op de ontlasting of op het toiletpapier na het afvegen. Bij grote aambeien kan de anus wat minder goed sluiten waardoor u bloed, slijm of zelfs wat ontlasting kunt verliezen.

naar boven

Waardoor komt het?

Aambeien ontstaan door een hoge druk rond de anus. De druk kan ontstaan door hard persen (zoals bij harde ontlasting die niet vanzelf komt, of bij een bevalling) of door langdurig hoesten. Ook in de zwangerschap kunnen aambeien ontstaan door de toegenomen druk in de onderbuik.

naar boven

Adviezen

  • Zorg voor een regelmatige stoelgang en een zachte ontlasting. Dan hoeft u minder te persen en heeft u minder kans op klachten. Drink veel (1,5 - 2 liter per dag), zorg voor voldoende lichaamsbeweging (een halfuur per dag of meer) en gebruik vezelrijke voeding. In bruin brood, zemelen, groente en vruchten zitten veel vezels. Die vezels trekken vocht aan en zorgen ervoor dat de ontlasting zacht blijft. Ga direct naar het toilet als u aandrang voelt; ophouden maakt de ontlasting hard. Neem de tijd, ontspan en laat de ontlasting rustig komen. Hard persen is niet goed.

  • Bij irritatie of jeuk kunt u beter zacht of natgemaakt wc-papier gebruiken en daarna de anus voorzichtig droogdeppen. Gebruik van zeep of kant-en-klare reinigingsdoekjes kan de jeuk en irritatie verergeren.

  • Bij jeuk en branderigheid kunt u proberen of een warm zitbad (zo mogelijk kort na de ontlasting) wat verlichting geeft.

  • Soms kan de pijn even verminderen als u aambeien die naar buiten zakken voorzichtig naar binnen duwt.

naar boven

Medicijnen

Medicijnen kunnen helpen de klachten te verzachten. We bespreken welke behandeling het meest geschikt lijkt:

  • Vaselinecetomacrogolcrème, zinksulfaatvaselinecrème of een zinkoxidezetpil bij jeuk en irritatie: twee maal per dag insmeren en na elke ontlasting. Crème en zetpillen kunt u zonder recept bij de drogist of apotheek kopen.

  • Lidocaïne vaselinecrème bij pijn of branderige jeuk: twee maal per dag insmeren en na elke ontlasting. Niet langer dan vier weken gebruiken. Hiervoor is een recept nodig.

  • Hydrocortisonvaselinecrème (1%) werkt ontstekingsremmend en verzachtend; tweemaal per dag insmeren. Niet langer dan twee weken gebruiken. Ook hiervoor is een recept nodig.

Er zijn verschillende medicijnen die uw ontlasting zachter kunnen maken. Voorbeelden zijn:

  • Psylliumvezels (in poedervorm) of lactulose (poeder of siroop). Deze middelen kunt u gebruiken zolang u klachten heeft. U kunt ze zonder recept kopen in uw drogist of apotheek. Zorg dat u bij deze middelen voldoende drinkt (1,5 - 2 liter per dag). Als de ontlasting een paar weken zacht is en de klachten over zijn, dan kunt u proberen de psyllium of lactulose af te bouwen. Probeer daarna de ontlasting zacht te houden door veel te drinken, vezelrijke voeding en voldoende te bewegen (zie adviezen).

  • Bisacodyl (tablet of zetpil) is bedoeld voor kortdurend gebruik (maximaal drie dagen). Het prikkelt de darm en maakt de ontlasting zachter. Bisacodyl is zonder recept verkrijgbaar.

naar boven

Hoe gaat het verder

Door de adviezen op te volgen verdwijnen de klachten vaak vanzelf. Om te voorkomen dat de klachten terugkomen, moet u zorgen dat uw ontlasting zacht blijft. Voorkom drukverhoging in uw buik: door niet meer te persen en eventuele hoestklachten aan te pakken. Klachten van aambeien die bij de zwangerschap of na de bevalling zijn ontstaan, verdwijnen meestal na enkele weken.Als het niet zeker is of aambeien de oorzaak zijn van uw klachten, als eventueel bloedverlies uit de anus aanhoudt, of als u behalve bloed ook slijm bij de ontlasting verliest, is verder onderzoek nodig.

Wanneer een aambei opzwelt, hard aanvoelt of pijn blijft doen, neem dan contact op met de praktijk.

naar boven

Heeft u nog vragen?

Als u na het lezen van deze brief nog vragen heeft, kunt u daar bij een volgend contact op terugkomen.

naar boven

Encyclopedie over aambeien

Medische encyclopedie

Opgezette aders in de endeldarm en rond de anus

Aambeien zijn een veelvoorkomend probleem dat de helft van alle mensen op een zeker moment treft. Bij deze aandoening zetten aders in het zachte weefsel bij de anus en in het onderste deel van de endeldarm op. Komen ze buiten de anus voor, dan worden ze uitwendige aambeien genoemd; die in de endeldarm heten inwendige aambeien. Inwendige aambeien die uitstulpen uit de anus, heten prolaberende aambeien.

Aambeien veroorzaken vaak bloedingen, jeuk en ongemak; deze symptomen zijn op zich niet ernstig.

De Oorzaken

Aambeien zijn meestal het gevolg van obstipatie als men bij de stoelgang hard moet persen. Door het persen wordt de druk in de buik groter, met als gevolg dat de bloedvaten rond de endeldarm opzetten. Obstipatie is vaak het gevolg van een vezelarm dieet. Ook door overgewicht wordt de druk op bloedvaten groter, en daarmee het risico op aambeien. Tijdens de zwangerschap kan de groeiende foetus hetzelfde effect hebben.

De Symptomen

De klachten volgen gewoonlijk op obstipatie. Het kunnen zijn:

  • vers bloed op het wc-papier of in het toilet na de stoelgang;
  • toenemende last van een naar gevoel bij de stoelgang;
  • afscheiding van slijm uit de anus, wat soms tot jeuk leidt;
  • zichtbare zwelling rond de anus;
  • het gevoel dat de darmen niet helemaal leeg zijn.

Een uitpuilende aambei kan na de stoelgang uit de anus steken en zich dan weer terugtrekken of met een vinger worden teruggeduwd. In sommige gevallen kan zich in de uitstulpende aambei een bloedprop (trombus)vormen die erge pijn veroorzaakt, en een zichtbare, pijnlijke, blauwe zwelling ter grootte van een druif.

Als u bloedverlies via de anus hebt, raadpleeg dan uw huisarts, zeker als u ouder bent dan veertig, omdat het op een ernstigere aandoening kan wijzen zoals dikkedarmkanker (Dikkedarmkanker en endeldarmkanker).

De Behandeling

Uw huisarts zal uw endeldarm vermoedelijk onderzoeken met een gehandschoende vinger, en als zich een bloeding heeft voorgedaan die het gevolg kan zijn van een onderliggende, ernstige oorzaak, u doorverwijzen voor een endoscopie (Colonoscopie (test en behandeling)).

Kleine aambeien hoeven gewoonlijk niet te worden behandeld. Aambeien die door zwangerschap worden veroorzaakt, verdwijnen meestal snel na de geboorte. Een vezelrijk dieet helpt om obstipatie te voorkomen, en laxeermiddelen kunnen de stoelgang vergemakkelijken. Er zijn verzachtende crèmes beschikbaar, die alleen de symptomen bestrijden, en lokaal aan te brengen pijnstillers kunnen de pijn verlichten.

Kleine inwendige aambeien kunnen worden behandeld door middel van sclerotherapie, waarbij het aangetaste deel wordt ingespoten met een oplos-sing die de opgezette aders doet slinken. Ook kan er via een endoscopie een elastiekje rond de aambei worden gedaan, waardoor deze slinkt en eraf val (zie Afbinden Van Aambeien). Aanhoudende, pijnlijke, bloedende aambeien kunnen operatief worden verwijderd.

Aambeien kunnen terugkomen, al is de behandeling gewoonlijk succesvol.

Risicofactoren

Leeftijd
Komt vaker voor bij volwassenen
Overgewicht en een vezelarm dieet zijn risicofactoren
Geen factor van betekenis
Geslacht
Komt vaker voor bij vrouwen tijdens de zwangerschap en na de geboorte
Leefwijze
Overgewicht en een vezelarm dieet zijn risicofactoren
Erfelijkheid
Geen factor van betekenis

U bevindt zich hier:

U gebruikt een verouderde webbrowser, wij raden u aan over te schakelen naar een van onderstaande moderne internetbrowsers.