Een kwaadaardige tumor in de alvleesklier die in het beginstadium zonder symptomen kan verlopen
Alvleesklierkanker (pancreascarcinoom) is een naar verhouding zeldzame aandoening en vormt 4,5 procent van alle gevallen van kanker in Nederland. De ziekte komt echter steeds vaker voor, omdat deze vooral bij mensen boven de vijftig optreedt en de bevolking vergrijst. Alvleesklierkanker komt bijna twee keer zo vaak voor bij mannen.
Mensen met alvleesklierkanker hebben gewoonlijk weinig last van symptomen, totdat de aandoening zich in een gevorderd stadium bevindt en zich al heeft verspreid, vooral naar de lymfeklieren in de buik en naar de lever. Het beloop van de ziekte is snel en bijna altijd dodelijk. Het is de vierde oorzaak van overlijden door kanker.
Er is weinig bekend over de oorzaken van alvleesklierkanker, maar de ziekte hangt samen met een vet voedingspatroon en overmatig alcoholgebruik. Dat de ziekte in bepaalde etnische groepen vaker voorkomt, kan betekenen dat erfelijke factoren een rol spelen. Het risico op de aandoening is groter bij mensen die roken of aan een chronische alvleesklierontsteking lijden (Chronische alvleesklierontsteking).
De symptomen ontwikkelen zich meestal langzaam over een periode van enkele maanden en kunnen zijn:
- pijn in de bovenbuik met uitstraling naar de rug;
- gewichtsverlies;
- verminderde eetlust.
Veel alvleeskliertumoren veroorzaken een verstopping van de buis waardoor de gal de lever verlaat. Een dergelijke verstopping leidt tot geelzucht (Geelzucht). Geelzucht kan gepaard gaan met jeuk, donkere urine en een lichtere dan normale ontlasting.
Gewoonlijk worden afbeeldingstechnieken zoals echoscopie (Echografie (echoscopie)), CT-scan (-scannen) of MRI () gebruikt om de diagnose te stellen. Ook kunnen speciale procedures zoals ERCP (Een ) en echoscopie via de endoscoop worden gebruikt om afwijkingen in de afvoerkanalen van de gal en de alvleesklier op te sporen. Om de diagnose te bevestigen kan een punctie van de alvleesklier worden verricht voor microscopisch onderzoek.
De enige kans op genezing is het gedeeltelijk of geheel verwijderen van de alvleesklier. Tegen de tijd echter dat de kanker wordt ontdekt, heeft deze zich meestal al verspreid. Dan is een operatie om de klachten te verlichten mogelijk. Zo kan als de galbuis verstopt is, een buisje worden aangebracht om het kanaal open te houden. Deze procedure wordt gewoonlijk uitgevoerd tijdens ERCP en helpt de geelzucht te verminderen. Behandelingen zoals chemotherapie (Chemotherapie (behandeling)) en bestraling (Radiotherapie (bestraling) (behandeling)) kunnen de voortgang van de ziekte afremmen.
Pijn kan vaak met pijnstillers (Analgetica) worden bestreden, ernstige pijn met een zenuwblokkering. Daarbij wordt een injectie met chemicaliƫn gegeven.
Vaak wordt de diagnose alvleesklierkanker niet gesteld voordat deze zich al in een vergevorderd stadium bevindt, en dan is de prognose slecht. De meeste mensen overlijden binnen een jaar.
- Leeftijd
- Komt vaker voor boven 50 jaar
- Komt in bepaalde bevolkingsgroepen vaker voor
- Roken, een vetrijk dieet en overmatig drankgebruik zijn risicofactoren
- Geslacht
- Komt bijna twee keer zo vaak voor bij mannen
- Erfelijkheid
- Komt in bepaalde bevolkingsgroepen vaker voor
- Leefwijze
- Roken, een vetrijk dieet en overmatig drankgebruik zijn risicofactoren