Bedplassen

Artikelen over bedplassen

Bedplassen algemeen

Patiëntenbrief

Zindelijkheid

Een kind is zindelijk als het in staat is ook 's nachts de plas op te houden. Zindelijkheid ontwikkelt zich meestal tussen het tweede en vijfde levensjaar. Het kind wordt zich bewust van de aandrang om te plassen. Het leert de bekkenbodemspieren beheersen, wat noodzakelijk is om de plas op te houden.

naar boven

Bedplassen

We spreken van bedplassen als een kind van vijf jaar of ouder 's nachts de plas niet kan ophouden. Dit komt regelmatig voor.

naar boven

Hoe ontstaat bedplassen?

Kinderen die in bed plassen, merken ’s nachts niet dat ze moeten plassen. Ze hebben dit nog niet geleerd. Bedplassen komt niet doordat het kind te veel drinkt of te diep slaapt. Het gebeurt ook niet met opzet.

naar boven

Adviezen

Wanneer een kind na zijn/haar vijfde jaar nog in bed plast, kunnen de volgende adviezen helpen:

  • Laat uw kind altijd even plassen voordat het naar bed gaat. Als het niet lukt, is dat niet erg. Het gaat erom dat uw kind de kans krijgt om even rustig op het toilet te ontspannen.

  • Leg op een rustig moment nog eens uit dat het de bedoeling is dat het bed droog blijft.

  • Als het kind in bed heeft geplast, zegt u dat dit jammer is. Straffen heeft geen zin, maar zeg ook niet dat het niet erg is.

  • Prijs het kind als het 's nachts droog is gebleven.

  • Geef uw kind aandacht, los van het bedplassen. Lees bijvoorbeeld iedere avond een verhaaltje voor.

  • Als uw kind enkele nachten een droge luier heeft, kunt u het zonder luier laten slapen. Dan merkt uw kind sneller wanneer het plast. Leg een plastic zeil onder het laken om de matras te beschermen.

  • Laat uw kind zelf de verantwoordelijkheid dragen voor de gevolgen van het bedplassen. Laat het bijvoorbeeld zelf het bed verschonen (of daarbij meehelpen) zodra het daartoe in staat is.

  • Uw kind mag gerust drinken als het dat wil. Drinken heeft geen invloed op het bedplassen.

naar boven

Methoden

Er zijn verschillende methoden om het bedplassen aan te pakken. Wanneer u voor een bepaalde aanpak heeft gekozen, is het van belang dat u die methode een aantal weken volhoudt:

Opnemen

Het kind wordt elke nacht gewekt om het te laten plassen (bijvoorbeeld voordat de ouders gaan slapen). Laat uw kind zelf naar de wc lopen. Maak uw kind niet meer dan een keer per nacht wakker. Is uw kind al nat als u het opneemt, zorg dan dat u het de volgende nacht 15 minuten eerder wekt dan de nacht daarvoor. Ga zo door totdat u het tijdstip vindt waarop uw kind nog droog is. Maar wek het niet eerder dan anderhalf uur na inslapen. Blijft uw kind een aantal nachten droog, maak het kind dan niet meer wakker. Dan kunt u zien of het zonder opnemen droog blijft.

Kalendermethode

Bij elke droge nacht mag het kind op de kalender een zonnetje tekenen of een sticker plakken.

Motivatiemethode (kalender met beloning)

In het begin krijgt het kind een kleine beloning voor elke poging om het bed droog te houden. Later krijgt het alleen een kleine beloning als het bed ook echt droog is gebleven. Wanneer dat een tijdje goed gaat, krijgt het de beloning vervolgens pas na twee (of meer) droge nachten. Belonen werkt positief en stimulerend. Straffen werkt beslist niet.

Plaswekkermethode

Het kind krijgt een broekje dat in verbinding staat met een wekker. Zodra het broekje nat wordt, gaat de wekker af. Het kind wordt wakker en kan naar het toilet gaan om verder te plassen.

Wektraining (plaswekker met kalender en beloning)

Hierbij gebruikt u de plaswekker in combinatie met een kalender en beloning.

naar boven

Medicijnen

Medicijnen kunnen het probleem van het bedplassen niet oplossen. Er zijn middelen die de kans op bedplassen verminderen, maar geheel droog wordt het kind niet. Na het stoppen van de medicijnen begint het bedplassen vaak weer opnieuw.

naar boven

Hoe gaat het verder?

Bijna alle kinderen worden na verloop van tijd vanzelf zindelijk, ook zonder behandeling.

Tijdens uw bezoeken aan het consultatiebureau en de schoolgezondheidszorg (van de Jeugdgezondheidszorg)is er ook aandacht voor bedplassen. Bij de aanpak van bedplassen werken huisarts en jeugdarts samen.

naar boven

Meer informatie

Meer informatie over bedplassen vindt u op www.kenniscentrumbedplassen.com

naar boven

Heeft u nog vragen?

Als u na het lezen van deze brief nog vragen heeft, dan kunt u daar bij een volgend contact op terugkomen.

naar boven

Deze brief is tot stand gekomen in samenwerking met:

naar boven

Encyclopedie over bedplassen

Medische encyclopedie

De blaas tijdens de slaap willekeurig legen, ook wel enuresis genoemd

Kinderen houden meestal op met in hun bed te plassen als ze tussen drie en zes jaar zijn. Bedplassen wordt pas als problematisch beschouwd als het kind ouder is dan zes jaar of als het een halfjaar of langer zindelijk is geweest en dan opnieuw begint. Rond het vijfde jaar plast één op de tien kinderen nog regelmatig in bed. Rond het tiende jaar is dat één op de twintig. Het komt iets vaker voor bij jongens. Sommige kinderen blijven nog lang in bed plassen doordat het deel van het zenuwstelsel dat de blaas controleert, bij hen langzaam tot uitrijping komt. Dit komt nogal eens in de familie voor. Andere kinderen gaan bedplassen na een stressvolle gebeurtenis zoals een scheiding. In een enkel geval is een ziekte de oorzaak, zoals diabetes mellitus of suikerziekte of een urineweginfectie (zie urineweginfecties bij kinderen). Chronisch bedplassen is akelig voor het kind en voor het gezin.

Wat kunt u doen?

Als u uw kind wilt helpen ’s nachts droog te blijven, dan zijn prijzen, geduld en aanmoediging de belangrijkste factoren. Door met uw kind te praten, komen misschien zorgen aan het licht die de oorzaak zouden kunnen zijn. Ga op vaste tijden vóór het slapengaan naar de wc; soms is het ook goed uw kind wakker te maken als u zelf gaat slapen, zodat het nog even kan plassen. Hou een kalender bij met een sterretje voor elke droge nacht. Raadpleeg uw huisarts als uw kind zes jaar is en nog steeds in bed plast of na een halfjaar of langer zindelijk te zijn geweest weer in bed plast.

De behandeling

De arts zal de urine onderzoeken om diabetes mellitus of een urineweginfectie uit te sluiten. Als een stressvolle gebeurtenis de achtergrond is, kan een psycholoog soms advies uitbrengen. Kinderen kunnen droog leren blijven met een plaswekker die gaat zoemen zodra ze plassen (zie Bedplassen de baas worden). Als uw kind uit logeren gaat, kan de arts eventueel kortdurend een neusspray voorschrijven met desmopressine (zie Medicijnen voor blaasbeheersing). Als het bedplassen bij een kind ouder dan zeven jaar nog bestaat, wordt uw kind wellicht voor advies doorverwezen naar een kinderarts. Met veel geduld en steun gaat het bij de meeste kinderen uiteindelijk over.

Risicofactoren

Leeftijd
Wordt alleen als abnormaal beschouwd bij kinderen ouder dan 6 jaar
Komt vaak in de familie voor (bij ongeveer 50%)
Emotionele stress heeft een ongunstig effect
Geslacht
Komt iets vaker voor bij jongens
Erfelijkheid
Komt vaak in de familie voor (bij ongeveer 50%)
Leefwijze
Emotionele stress heeft een ongunstig effect

U bevindt zich hier:

U gebruikt een verouderde webbrowser, wij raden u aan over te schakelen naar een van onderstaande moderne internetbrowsers.