Rode, jeukende, schilferende plekken op de huid, veroorzaakt door irritatie of allergie
Zoals de naam zegt, is contacteczeem een ontsteking van de huid door contact met een bepaalde stof. Er zijn twee typen: contacteczeem door irritatie (veroorzaakt door een middel dat op den duur elke huid aantast), en contacteczeem door allergie. Die laatste treedt alleen op als iemand in komt met een stof waar hij overgevoelig voor is. Ook kan een ontstekingsreactie van de huid ontstaan door vaker licht irriterende stoffen te gebruiken, bijvoorbeeld zeep en doucheschuim.
Stoffen die bij veel mensen een allergische reactie veroorzaken zijn cosmetica, maar ook nikkel (in sieraden, knopen, oorringetjes en horlogebandjes), chemicaliën, bepaalde huidcrèmes en latex, en planten zoals primula, berenklauw en sleutelbloem.
Contacteczeem beperkt zich meestal tot het deel van de huid dat met de stof die de reactie veroorzaakt, in aanraking is geweest. Bij contacteczeem door irritatie ontstaat een huidontsteking kort na het contact met de stof. De ernst van de uitslag hangt af van de sterkte van de stof en hoe lang de aanraking heeft geduurd.
Contacteczeem door allergie ontwikkelt zich meestal langzaamaan. U kunt jarenlang met de stof in aanraking zijn gekomen zonder ergens last van te hebben. Als uw huid echter gevoelig is geworden voor deze stof, kan een heel kleine hoeveelheid of een korte blootstelling al een reactie uitlokken.
De symptomen van beide vormen van contacteczeem zijn :
- rode, opgezette huid;
- met vocht gevulde blaasjes die opengaan en korstjes vormen;
- schilferige rode huid, op de handen vaak met kloven;
- aanhoudende jeuk.
Ga naar uw huisarts als de oorzaak van het contacteczeem niet duidelijk is of als de klachten erg lang duren.
De arts wil weten wanneer het eczeem is ontstaan en of u een allergie hebt. Vaak is de plaats van de ontsteking een aanwijzing voor de oorzaak. Een rode plek op de pols kan bijvoorbeeld zijn veroorzaakt door een allergie voor nikkel in een horloge of de gesp van het horlogebandje.
De huidarts kan door middel van plaktests stoffen opsporen waarvoor u overgevoelig bent. De te testen stoffen worden in kleine "hokjes" met pleisters op de rug geplakt en 2 dagen later weer verwijderd. Op die dag en 1 of 2 dagen daarna wordt de test afgelezen. Een test is positief als de opgebrachte stof (allergeen) ter plaatse een eczeemreactie veroorzaakt. Als er gedacht wordt aan stoffen die op uw werk voorkomen, kan het zijn dat u gevraagd wordt een voorbeeld van de stoffen waar u mee werkt mee te brengen. Na verdund te zijn, kunnen deze stoffen gebruikt worden om te testen. Vaak vraagt de arts ook of u uw cosmetica, toiletartikelen en geneesmiddelen meeneemt. Het kan nodig zijn deze producten ook te testen.
Iedereen wordt met een standaardreeks getest. Die staat bekend als de Europese standaardreeks. Deze reeks bestaat uit die stoffen, die in Europa de meeste allergische reacties veroorzaken. In sommige gevallen worden ook wel prik- of krastests gedaan met materialen zoals fruit, groenten en medicijnen. Op deze manier hoopt de huidarts de stof te vinden die een verklaring geeft voor uw klachten. Als een positieve reactie ontstaat op een bepaalde stof, zal de huidarts samen met u bekijken of u inderdaad contact hebt (gehad) met deze stof. Dan wordt met u besproken waar en in welke producten de stof voorkomt en hoe deze te vermijden is.
Mensen die veel met chemicaliën werken, krijgen vaak contacteczeem op de handen door irritatie of allergie. Vaak geneest de aandoening vanzelf als er geen contact met de betrokken stof meer is. Dit kan worden ondersteund door beschermende crèmes. Een lokaal corticosteroïd kan de ontsteking verminderen.
Corticosteroïden verminderen de jeuk. Dat is nodig om krabben tegen te gaan, zodat de huid kan genezen. In het algemeen mag men niet te veel en niet te lang achter elkaar gebruik maken van corticosteroïden. Bij weinig of onregelmatig gebruik hoeft men niet bang te zijn voor bijwerkingen. Bespreek met de (huid)arts wanneer bijwerkingen kunnen worden verwacht.
Een corticosteroïdcrème of –zalf moet u volgens voorschrift één of twee keer per dag dun aanbrengen (zo dun dat deze niet zichtbaar is). Zolang u de crème of zalf niet vaker of langer gebruikt dan is afgesproken, treden er zelden bijwerkingen op, ook niet bij jonge kinderen. Gebruik op gezicht, hals en huidplooien het liefst alleen milde corticosteroïden. Zodra verbetering optreedt, gebruikt u de corticosteroïdcrème of –zalf in elk geval niet vaker dan één keer per dag, totdat het eczeem is verdwenen. Blijf ondertussen de huid goed verzorgen met een neutrale vette zalf en ga daar mee door als u met de corticosteroïdcrème of –zalf bent gestopt.
Als u werkt met chemicaliën, kan de oorzaak een allergie zijn en is het belangrijk die te ontdekken. Als die niet onmiddellijk duidelijk is, kan de arts een plakproef doen.
Wanneer de stof is gevonden die de eczeem veroorzaakt, moet u die zo veel mogelijk vermijden en beschermende kleding en handschoenen dragen wanneer u met deze stof moet werken.
Om te voorkomen dat u weer eczeem krijgt, moet u alle contacten met de stof waarvoor u allergisch bent zoveel mogelijk zien te vermijden. Dit is vaak gemakkelijker gezegd dan gedaan. Een stof zoals bijvoorbeeld nikkel is praktisch niet te vermijden. Toch is het in zo'n geval belangrijk zo min mogelijk contact te hebben. Eventuele lijsten van uw huidarts met producten waar deze stoffen in voorkomen, kunnen u hierbij helpen. Als de contactallergie met uw werk te maken heeft, zal dat soms kunnen inhouden dat een ander beroep de beste oplossing is.
Daarnaast is het belangrijk de huid met eczeem zoveel mogelijk rust te geven. Ook al lijkt het dat de huid er normaal uitziet, in de meeste gevallen is dit niet zo en duurt de genezing nog maanden. In die periode kan iedere willekeurige prikkel voldoende zijn om het eczeem opnieuw uit te lokken.
Niet alleen de stof waar u overgevoelig voor bent, maar water en agressieve stoffen zoals zeep, poetsmiddelen en oplosmiddelen kunnen bij kort contact weer eczeem veroorzaken op de plaatsen die als enigszins beschadigd waren. Het is dus belangrijk om contact hiermee te mijden.
Ook invloeden op de huid zoals wrijving, kunnen het eczeem verergeren of opnieuw terug laten keren. Als het contacteczeem op de handen zit, wat vaak voorkomt, is het vermijden van deze prikkels niet eenvoudig. Het is belangrijk uw huid met "zachtheid te behandelen". Wassen met water en zeep kan over het algemeen geen kwaad, maar met mate.
Bij eczeem aan de handen is het verstandig geen ringen te dragen. Hierdoor wordt irritatie van stoffen die zicht bij de ring ophopen,vermeden. Bovendien kunnen de vingers door het eczeem dikker worden, zodat ringen gaan knellen en niet meer normaal verwijderd kunnen worden. Bij het verrichten van natte en vieze karweitjes is het belangrijk om plastic handschoenen te dragen (deze voldoen beter dan die van rubber). Eventueel kunnen bij transpirerende handen katoenen binnenhandschoenen gebruikt worden. Bedenk wel dat de handschoenen altijd van binnen schoon en droog moeten zijn. Schraal weer geeft vaak verergering van handeczeem. Gebruik dus warme handschoenen en zalf om de huid vet te houden.
Termen die vaak op cosmetica en toiletartikelen vermeld staan, zoals "hypo-allergeen", "dermatologisch getest", "huid-vriendelijk" en "bevat alleen natuurzuivere producten". zijn aanprijzingen die niets over de geschiktheid van zo'n product voor u zeggen. Beter kunt u uw huidarts om advies vragen wat in uw geval bruikbaar is.
- Leefwijze
- Werken met chemicaliën en schoonmaakmiddelen kan een risicofactor betekenen
- Leeftijd
- Geen factoren van betekenis
- Geslacht
- Geen factoren van betekenis
- Erfelijkheid
- Geen factoren van betekenis
