gonorroe

Artikelen over gonorroe

Gonorroe (druiper)

Patiëntenbrief

Wat is gonorroe?

Gonorroe is een seksueel overdraagbare aandoening die wordt veroorzaakt door een bacterie (N.gonorrhoeae). Deze kan een infectie van de plasbuis, de vagina en baarmoedermond, de anus of de keel veroorzaken.

naar boven

Hoe ontstaat het?

De gonorroe-bacterie zit op het slijmvlies van de penis (plasbuis), vagina, anus of keel en veroorzaakt daar een infectie. Tijdens onveilig vrijen kan iemand die besmet is, de bacterie op een ander overdragen. Bijvoorbeeld als het geïnfecteerde slijmvlies in aanraking komt met het slijmvlies van de penis, vagina, anus of keel. Zo kan tijdens orale seks (contact tussen besmette penis en mond) een infectie van de keel ontstaan, en na anale seks (contact tussen besmette penis en anus) een infectie van anus.

naar boven

Wat zijn de verschijnselen?

De verschijnselen komen twee dagen tot twee weken na de besmetting.

Vrouwen krijgen groene, vaak onaangenaam ruikende vaginale afscheiding. Het plassen kan pijn doen of een branderig gevoel geven. Sommige vrouwen merken niets van de infectie.

Mannen krijgen meestal binnen een of twee weken na besmetting een branderig gevoel bij het plassen. Uit de penis kan geelgroene pus of slijmerige, doorzichtige afscheiding druppelen (druiper).

Als de keel geïnfecteerd is, kan keelpijn ontstaan. Een infectie van de anus kan jeuk of een branderig gevoel geven. Ook als de infectie geen klachten geeft, kan de ziekte wel op anderen worden overgedragen.

naar boven

Wat zijn de gevolgen?

Bij vrouwen kan de infectie zich naar de eileiders uitbreiden, die hierdoor dicht kunnen gaan zitten. Daardoor is er een verhoogde kans op een buitenbaarmoederlijke zwangerschap en onvruchtbaarheid.Bij mannen kunnen behalve de plasbuis ook de prostaat en de bijbal ontstoken raken.

naar boven

Hoe wordt de infectie aangetoond?

Gonorroe kan met een urinetest worden aangetoond, of door met een wattenstaafje wat afscheiding uit de vagina,plasbuis, keel of anus af te nemen en dit in het laboratorium te laten onderzoeken. Bij mannen zijn de klachten soms zo duidelijk dat direct met de behandeling gestart wordt, nog voor de uitslag van de test bekend is. Testen op gonorroe heeft pas zin vanaf twee weken na de besmetting, omdat de bacterie meestal dan pas kan worden aangetoond. Als er duidelijke klachten zijn, kan de infectie soms al eerder worden opgespoord. Na ongeveer een week is de uitslag van de test bekend.

naar boven

Medicijnen

Behandeling is noodzakelijk om uitbreiding van de infectie in uw lichaam te voorkomen.

U krijgt eenmalig antibiotica in de vorm van een injectie. Meestal ceftriaxon(500 mg) of cefuroxim(1000 mg). Zwangere vrouwen krijgen meestal ceftriaxon. Tot ongeveer een week daarna is de ziekte mogelijk nog besmettelijk. Vermijd dan seksueel contact of gebruik in ieder geval een condoom. Zolang de infectie niet is behandeld, kunt u anderen besmetten.

naar boven

Waarschuwing van partners

Omdat gonorroe door seksueel contact wordt overgedragen, moet u aan uw (vroegere) sekspartner(s) tot in ieder geval een halfjaar terug, laten weten dat u deze infectie heeft.. Dit is van belang om:

  • alle seksuele partners met gonorroe en ook hun partners zo (snel) mogelijk te behandelen

  • verdere uitbreiding van de ziekte te voorkomen

  • te zorgen dat u zelf niet voor een tweede keer besmet wordt

Als u er tegen opziet om eventueel besmette partner(s) zelf te waarschuwen, dan kunt u de GGD vragen dit anoniem te doen.

naar boven

Andere soa?

Mensen met gonorroe kunnen tegelijkertijd ook andere soa hebben. Wanneer u een gonorroe-infectie heeft, kunt u gemakkelijker andere soa oplopen. Daarom kan het verstandig zijn dat u en uw partner(s) zich ook op andere soa laten onderzoeken.

naar boven

Veilig vrijen

Veilig vrijen is de beste manier om soa te voorkomen. Het gaat erom contact tussen de slijmvliezen van de penis, vagina, anus en mond te vermijden. Tongzoenen en elkaar met de vingers bevredigen is over het algemeen veilig, maar zorg dat er geen (menstruatie)bloed, sperma (of vocht dat voor het klaarkomen uit de penis komt) of vaginaal vocht op het slijmvlies van de ander komt, want dat verhoogt de kans op overdracht van soa. Gebruik bij vaginale en anale seks (contact tussen penis en anus) of bij het uitwisselen van een dildo altijd een nieuw condoom. Bij orale seks (contact tussen mond en geslachtsdelen: pijpen of beffen) geeft een condoom of een beflapje bescherming.

naar boven

Hoe gaat het verder?

Na behandeling is de gonorroe-infectie verdwenen. Wanneer u geen vaste partner heeft, blijf dan veilig vrijen met condoom. Heeft u wel een vaste partner, blijf dan veilig vrijen totdat u en uw partner(s) helemaal zijn behandeld en eventuele tests geen andere soa hebben aangetoond.

Neem contact op als de klachten na behandeling toch aanhouden of terugkomen. Zwangere vrouwen worden na drie weken opnieuw getest.

naar boven

Meer informatie

Voor meer informatie kunt u ook terecht bij Soa Aids Nederland (www.soaaids.nl) of de Aids Soa Infolijn (tel. 0900-2042040).

naar boven

Heeft u nog vragen?

Als u na het lezen van deze brief nog vragen heeft, kunt u bellen of een afspraak maken voor op het spreekuur.

naar boven

Tekst
Nederlands Huisartsen Genootschap, 2011

Encyclopedie over gonorroe

Medische encyclopedie

Een bacteriële infectie die ontsteking van de genitaliën en afscheiding veroorzaakt

De bacterie Neisseria gonorrhoeae (gonococcus ofwel gonokok), die gonorroe, ook wel druiper genoemd, veroorzaakt, kan worden overgedragen door diverse vormen van seksueel contact. De infectie beperkt zich meestal tot de plek waar de bacteriën het lichaam binnenkomen, maar kan zich via de bloedbaan naar andere delen van het lichaam verspreiden, zoals de gewrichten. Een pasgeboren baby die in het geboortekanaal is geïnfecteerd, kan een ernstige oogontsteking krijgen die zonder behandeling blindheid kan veroorzaken.

Gonorroe komt tegenwoordig minder voor dan vroeger. Dit komt deels doordat er veiliger wordt gevreeën. Gonorroe is nu de op twee na meest voorkomende SOA na een Eileiderontsteking ten gevolge van Chlamydia en herpes genitalis.

De symptomen

Gonorroe bij de vrouw geeft vaak geen klachten. Zijn die er wel, dan treden ze meestal één tot veertien dagen na de geslachtsgemeenschap met een besmet persoon op. Bij mannen zijn de klachten duidelijker:

  • afscheiding of pus uit de penis;
  • pijn bij het plassen.

Vindt geen behandeling plaats, dan kunnen de symptomen na ongeveer twee weken verdwijnen, maar de persoon blijft besmettelijk.

Ongeveer de helft van de besmette vrouwen krijgt wel klachten. Deze kunnen zijn:

  • geelachtige of groene afscheiding of pus uit de vagina;
  • pijn bij het plassen;
  • pijn in de onderbuik en eventueel koorts en ernstig ziek zijn (zie PID, Pelvic inflammatory disease (PID));
  • onregelmatige vaginaal bloedverlies.

Voor beide geslachten geldt dat als de gonorroe ten gevolge van anale seks is opgelopen, de anus en het rectum ontstoken kunnen raken (zie Proctitis). Als de infectie tijdens orale seks is overgedragen, is een pijnlijke keel het eerste verschijnsel.

Complicaties

Bij mannen kan gonorroe leiden tot ontsteking van de teelballen en bijballen (de buisjes die het sperma uit de teelballen vervoeren), een ziekte die we epididymo-orchitis noemen. Bij vrouwen kan de infectie zich van de vagina via de baarmoeder naar de eileiders verspreiden, en zo voor ontsteking in het kleine bekken zorgen. Blijft behandeling achterwege, dan kunnen er verklevingen ontstaan waardoor de vruchtbaarheid afneemt (zie Verminderde vruchtbaarheid bij de vrouw).

Een enkele keer komen de gonokokken ook in de bloedbaan, met als gevolg koorts, huiduitslag en ontstoken gewrichten (zie Septische artritis).

De behandeling

Als u denkt dat u of uw partner gonorroe heeft, ga dan naar uw huisarts of naar een kliniek die gespecialiseerd is in SOA. U kunt hier anoniem worden onderzocht en behandeld. Om de diagnose te bevestigen wordt een kweek afgenomen. U zult waarschijnlijk ook op andere SOA’s worden getest, zoals een chlamydia-infectie. Gonorroe wordt met antibiotica behandeld en is meestal na drie tot vier dagen over. Een week na beëindiging van de behandeling is het meestal niet meer besmettelijk. In de zeer zeldzame situatie dat de bacteriën zich door het hele lichaam hebben verspreid, is ziekenhuisopname noodzakelijk voor een infuus met antibiotica. Waarschuw al uw sekspartners; ook voor hen is onderzoek noodzakelijk, ook als ze geen klachten hebben.

Is het te voorkomen?

Het risico om gonorroe op te lopen kunt u beperken door veilig te vrijen (zie ZELFHULP: SOA voorkomen). Om te voorkomen dat de infectie zich verspreidt, is het van belang dat u geen onbeschermd seksueel contact hebt tot u en uw partner(s) de behandeling hebben afgerond.

Met gonokokken besmette cellen
De cellen op dit plaatje zijn omgeven door groepjes Neisseria gonorrhoeae, de bacterie die gonorroe veroorzaakt.
Met gonokokken besmette cellen
  1. Bacterie
  2. Vaginale cel

Risicofactoren

Leeftijd
Kan zich voordoen bij seksueel actieve mensen van alle leeftijden
Gonorroe wordt veroorzaakt door onbeschermde seks met een besmet persoon
Geslacht
Komt meer voor bij mannen dan bij vrouwen
Leefwijze
Gonorroe wordt veroorzaakt door onbeschermde seks met een besmet persoon
Tekst
© Dorling Kindersley Ltd., 2003
Afbeelding(en)
© Dorling Kindersley Ltd., 2003
Vertaling en bewerking
© Kosmos-Z&K Uitgevers b.v., 2006

U bevindt zich hier:

U gebruikt een verouderde webbrowser, wij raden u aan over te schakelen naar een van onderstaande moderne internetbrowsers.