Hoesten
Wat is het?
Hoesten is een natuurlijke manier van het lichaam om de luchtwegen schoon te maken. Als u slijm ophoest, verwijdert dat rookdeeltjes, stof en slijm uit uw luchtpijp, keel of longen.
Soms moet u hoesten zonder dat er slijm vrijkomt. We spreken dan van een droge hoest of kriebelhoest.
naar boven
Waardoor komt het?
Aan de binnenkant van uw luchtwegen zit slijmvlies. Als het slijmvlies wordt geprikkeld, maakt het extra slijm en moet u hoesten. Rook, stof en chemische stoffen, zoals chloor en ammoniak, kunnen prikkeling geven. Ook een ontsteking van de luchtwegen, bijvoorbeeld door een verkoudheid, geeft prikkeling. Het gevolg van veel hoesten is vaak een schrale keel. Ook deze schrale keel kan weer een hoestprikkel geven.
Voor een droge hoest is vaak geen oorzaak aan te wijzen.
naar boven
Kan het kwaad?
Zo nu en dan eens hoesten is volkomen normaal. Ook vaak hoesten is meestal onschuldig en gaat bijna altijd binnen twee tot drie weken vanzelf over. U kunt opgehoest slijm gerust inslikken. Dit gaat niet terug naar de luchtwegen, maar verlaat het lichaam met de ontlasting.
naar boven
Wat kunt u er zelf aan doen?
-
Zorg voor schone lucht in uw woon- en werkomgeving en vermijd slecht geventileerde of rokerige ruimtes.Vastzittend slijm kan een vervelend gevoel geven. Stomen boven een kom met heet water kan ervoor zorgen dat het loskomt. Doe in het water geen menthol, eucalyptus of kamille; dat kan de slijmvliezen irriteren (pas op voor verbranding). Iets warms drinken helpt soms ook om het slijm los te maken.
-
Bij een pijnlijke of schrale keel kunnen huismiddeltjes soms helpen. Bijvoorbeeld een eetlepel honing in de mond laten smelten, iets warms drinken of op een dropje zuigen.
-
De meeste middelen die u bij drogist of apotheek kunt kopen, werken niet beter dan dit soort huismiddeltjes.
-
Hoesten gaat vaak samen met verkoudheid. In dat geval is het goed om uw neus open te houden door te druppelen met zout water. Eén theelepel zout in een limonadeglas lauw water is de goede verhouding. Druppel zo vaak als nodig is om uw neus open te houden.
-
Bij kriebelhoest geeft een lepel honing of een dropje wel eens verlichting. Drink thee met honing (bij kinderen vanaf één jaar) of met suiker. Bij sommige mensen helpen drankjes die hoestprikkels tegengaan; deze zijn zonder recept verkrijgbaar bij apotheek of drogist. Als er veel slijm in uw luchtwegen zit, kunt u het hoesten beter niet onderdrukken met dergelijke drankjes, want dat houdt de natuurlijke schoonmaak van de luchtwegen tegen.
naar boven
Wanneer naar de huisarts?
Neem contact op met uw huisarts:
-
als u langer dan drie weken hoest;
-
als u benauwd bent of piepend ademt;
-
als u bloederig slijm ophoest;
-
als u naast het hoesten langer dan drie dagen koorts heeft (meer dan 38°C).
Wanneer er andere verschijnselen zijn waarover u zich zorgen maakt, overleg dan met uw huisarts.
naar boven
Gewone hoest
Wat is hoesten?
Hoesten is een natuurlijke manier van het lichaam om de luchtwegen schoon te maken. Door hoesten verwijdert u slijm, rookdeeltjes en stof uit de keel, luchtpijp of longen. Als bij het hoesten nauwelijks slijm vrijkomt, spreken we van een droge hoest of kriebelhoest.
naar boven
Hoe ontstaat het?
De luchtwegen zijn bekleed met slijmvlies, van de binnenkant van uw neus tot diep in uw longen. Als het neusslijmvlies wordt geprikkeld, gaat u niezen. Wordt het slijmvlies ergens in de rest van de luchtwegen geprikkeld, dan gaat u hoesten. De hoestprikkel wordt bijvoorbeeld veroorzaakt door een infectie, door vervuilde lucht, door veel hoesten, door veel schrapen van de keel of door overgevoeligheid van de luchtwegen. Door de prikkeling zwelt het slijmvlies op en produceert het meer slijm.
Infectie
Hoesten ontstaat vaak na een verkoudheid, veroorzaakt door een virus dat in het slijmvlies van de neus, keel of luchtpijp zit. We noemen dit een bovenste luchtweginfectie. Door het virus raakt het slijmvlies geprikkeld. Het zwelt op en produceert snot of slijm. Snot dat vanuit de neus-keelholte in de keel terechtkomt, kan een hoestprikkel geven. Ook slijm in de keel of luchtpijp geeft een hoestprikkel. Na vijf tot zes dagen is het virus weg. Het hoesten en snotteren kan nog een paar weken blijven.
Hoesten kan ook een teken zijn van infecties die lager in de luchtwegen zitten, zoals bronchitis en longontsteking. De kleur van het opgehoeste slijm zegt niets over de ernst en de aard van de infectie. Sommige infecties veroorzaken een kenmerkende hoest. Zo krijgt iemand met kinkhoest steeds hoestbuien waarbij hij of zij lang achter elkaar blijft hoesten waarna hij of zij met een gierend geluid inademt. Bij pseudokroep hebben kleine kinderen vaak een heel zware blafhoest, als van een zeeleeuw.
Overgevoelige luchtwegen
Na een verkoudheid of bovenste luchtweginfectie kunnen de slijmvliezen nog enige tijd overgevoelig zijn. U kunt daardoor nog weken blijven hoesten, bijvoorbeeld op momenten dat u naar buiten gaat en koude lucht inademt. Bij sommige mensen is de overgevoeligheid van de luchtwegen (hyperreactiviteit) aangeboren. Ze gaan hoesten van prikkels waar de meeste mensen niet op reageren, zoals baklucht, parfum of koude lucht. Mensen met hyperreactieve luchtwegen hebben bijvoorbeeld veel sneller last van rook. Hyperreactiviteit kan ook te maken hebben met astma.
Vervuilde lucht
Rook, uitlaatgassen en chemische dampen (zoals chloor, zwavel, ammoniak) kunnen de luchtwegen prikkelen. Roken kan ervoor zorgen dat u bij een luchtweginfectie veel langer last heeft van hoesten dan normaal. Ook een verandering van klimaat zoals door airconditioning, tocht, kou, vocht of droogte, kan een hoestprikkel geven.
Hoesten en schrapen
Als u veel hoest of vaak de keel schraapt, kan dat het keelslijmvlies irriteren. Dat kan op zich weer een hoestprikkel geven. Veel hoesten kan er dus toe leiden dat de hoestprikkel in stand wordt gehouden.
naar boven
Adviezen
Hoesten door een verkoudheid gaat vanzelf over.
Bij kriebelhoest geeft een lepel honing of een dropje soms verlichting. Iets warms drinken (thee, bouillon) helpt soms ook. De meeste hoestmiddelen die u bij de drogist of apotheek kunt kopen, werken niet beter. Geef geen honing aan kinderen jonger dan één jaar. In honing kunnen bacteriën zitten waar baby’s ziek van kunnen worden.
Rook niet en vraag de mensen om u heen om niet in uw omgeving te roken. De rook prikkelt de luchtwegen en maakt dat u bij een luchtweginfectie langer blijft hoesten. Op de praktijk kunnen we u advies en ondersteuning geven bij stoppen met roken.
Probeer ook andere hoestprikkels (gassen, dampen) te vermijden.
Vermijd veelvuldig schrapen van de keel. Het irriteert de keel en kan een hoestprikkel geven.
naar boven
Medicijnen
Over het algemeen zijn medicijnen niet nodig. Van middelen zoals noscapine of codeïne wordt gezegd dat ze de hoestprikkel tegengaan, maar dit is niet bewezen. Noscapine en codeïne hebben als bijwerking dat u er slaperig van wordt. Codeïne kan ook verstopping (obstipatie) veroorzaken. Vanwege deze bijwerkingen en omdat de luchtweginfectie er niet van geneest, raden we het gebruik niet aan.
Bijna alle luchtweginfecties worden veroorzaakt door een virus. Omdat antibiotica alleen maar tegen bacteriën helpen, worden ze bij luchtweginfecties zelden gegeven.
naar boven
Hoe gaat het verder?
Hoesten door verkoudheid gaat binnen twee of drie weken vanzelf over. Vaak zelfs al eerder.
Bel de praktijk als de hoest langer duurt of als u of uw kind er andere klachten bij krijgt zoals
Neem ook contact op als u veel pijn heeft bij de ademhaling. Wanneer u langdurig hoest, afvalt of bloed ophoest, is verder onderzoek nodig. Er wordt dan gekeken of er een andere oorzaak voor het hoesten is. Met verder onderzoek zijn vaak ernstige oorzaken uit te sluiten.
naar boven
Heeft u nog vragen?
Als u na het lezen van deze brief nog vragen heeft, dan kunt u daar bij een volgend contact op terugkomen.
naar boven
