GHB

In het kort

GHB is de straatnaam voor het middel GammaHydroxyButyraat (GammaHydroxyBoterzuur). Dit werd vroeger gebruikt als inslaapmiddel bij operaties. Vanwege de trage werking en de ongewenste nawerkingen wordt GHB niet meer op die manier gebruikt. GHB is verkrijgbaar als vloeistof, pillen en in poedervorm. Het is geurloos en smaakt een beetje zoutig.

• Verslavend? Bij intensief gebruik kan lichamelijke afhankelijkheid optreden. Geestelijke afhankelijkheid is mogelijk.
• Steeds meer nodig voor zelfde effect? Mogelijk bij intensief gebruik. Ook kunnen perioden tussen gebruik steeds korter worden.
• Effecten korte termijn: Ontspannend en seksueel stimulerend. Bij hoge doseringen treden misselijkheid en duizeligheid op en kan je zelfs in comateuze slaaptoestand raken.
• Gevolgen lange termijn: Nog niet bekend.
• Belangrijk: Doseren is moeilijk en luistert erg nauw. Het gaat dan ook vaak verkeerd. Combinatie met alcohol of andere drugs verhoogt het risico. GHB is gevaarlijk voor mensen met epilepsie of hartklachten.
• Na langdurig en intensief gebruik van GHB kunnen heftige ontwenningsverschijnselen optreden. De ontwenningsverschijnselen worden vaak vergeleken met de ontwenningsverschijnselen die optreden na langdurig en excessief gebruik van alcohol.

Wat is het?

GHB is de straatnaam voor het middel GammaHydroxyButyraat (GammaHydroxyBoterzuur), dat vroeger werd gebruikt als inslaapmiddel bij operaties. Vanwege de trage inwerking en de ongewenste nawerkingen wordt GHB niet meer op deze manier gebruikt. GHB bestaat in flesjes en in poedervorm, het is geurloos en smaakt zout.GHB wordt in uitzonderlijke gevallen geproduceerd door de farmaceutische industrie. Daarnaast wordt het langs illegale weg geproduceerd.GHB valt onder de opiumwet en staat op lijst 2a.

Wat is de werking?

Het doseren van GHB is moeilijk en gaat vaak mis. In kleine hoeveelheden geeft GHB een ontspannen, vredig gevoel en kan het seksueel stimulerend werken. Bij hogere doseringen van GHB kunnen misselijkheid en duizeligheid optreden. Bij een iets hogere dosering zinkt de gebruiker een paar uur lang weg in een comateuze slaap. In deze toestand is een gebruiker erg kwetsbaar. Bij het wakker worden is men vaak erg alert en soms zelfs wat agressief.

Wat zijn de risico's?

GHB is een middel waarbij makkelijk zoveel kan worden ingenomen dat de gebruiker een paar uur wegzinkt in een comateuze slaap. Gebruikers van het middel beschouwen deze toestand, ook wel outgaan genoemd, vaak als een onschuldige bijwerking. Onterecht, want in deze toestand is een gebruiker erg kwetsbaar. Ook loopt de gebruiker in deze toestand het risico te stikken doordat de tong de luchtpijp kan blokkeren. Gaat hij door gebruik van GHB braken, dan kan de maaginhoud in de longen terechtkomen. Wanneer tegelijk met GHB ook veel alcohol is gebruikt, bestaat het risico op een ademstilstand, omdat alcohol de dempende werking van GHB versterkt. De combinatie van GHB met andere drugs geeft onvoorspelbare effecten.

Mensen met epilepsie en hart & vaatproblemen kunnen beter geen GHB gebruiken.

Op dit moment zijn in Nederland geen gevallen bekend waarbij mensen zijn overleden na het gebruik van uitsluitend GHB.

En dan nog dit

Hoewel er niets bekend is over dit middel en zwangerschap, is het onverstandig om tijdens zwangerschap en borstvoeding drugs te gebruiken.

GHB was tot 7 mei 1996 verkrijgbaar in 'smartshops' als legale chemische drug. De Inspectie voor de Gezondheidszorg heeft de verkoop verboden nadat zes jongeren in levensgevaar in het ziekenhuis werden opgenomen na het gebruik van GHB in combinatie met alcohol.

Landelijke of internationale cijfers over het gebruik van GHB ontbreken vooralsnog. Er kan dan ook niks concreets gezegd worden over hoeveel mensen in Nederland of elders GHB gebruiken, incidenteel noch dagelijks. Wel is het zo dat instellingen voor verslavingszorg vaker cliënten zien, wiens primaire problematiek het gebruik van GHB is.

© Trimbos-instituut, 2009