Huiselijk geweld is geweld dat iemand uit de huiselijke of familiekring van het slachtoffer pleegt. Slachtoffers van huiselijk geweld zijn vrouwen en mannen die door hun (ex-)partners worden mishandeld, kinderen die door hun ouders of huisvrienden worden mishandeld of misbruikt. Maar ook ouders of ouderen die door hun kinderen of verzorgenden worden mishandeld. Kinderen die getuige zijn van huiselijk geweld noemen we ook slachtoffers, omdat dit traumatische gevolgen kan hebben. Huiselijk geweld komt voor in alle sociaal-economische klassen en binnen alle culturen in de Nederlandse samenleving. Hieronder gaan we voornamelijk in op partnergeweld. Geweld in relaties is niet normaal. Ook niet als het maar af en toe voorkomt. Het is strafbaar, ook als slachtoffer en pleger getrouwd zijn of samenwonen.
Er zijn allerlei vormen van huiselijk geweld:
- Lichamelijk geweld: slaan, schoppen, aan de haren door het huis slepen, van de trap af duwen, door elkaar schudden. Ook verwaarlozing, bijvoorbeeld door kinderen slecht te eten en te drinken te geven valt onder lichamelijk geweld.
- Seksueel geweld: dwingen tot gemeenschap, maar ook aanraken met seksuele bijbedoelingen. Of dwingen tot seksuele handelingen zoals orale seks of masturbatie.
- Psychisch geweld: de dader speelt de baas over het slachtoffer, zij of hij mag niet gaan werken, vrienden hebben of naar een cursus. De dader vernedert of bedreigt het slachtoffer of vernielt zijn of haar spullen. Ook stalking, ‘belaging’ zoals dat tegenwoordig heet, is een vorm van psychisch geweld.
naar bovenGeweld in het gezin gaat vaak samen met andere problemen: spanningen tussen echtgenoten, werkloosheid of verslaving. De dader en het slachtoffer delen vaak elkaars leef- en woonomgeving. Mede daardoor blijft het huiselijk geweld vaak bestaan en komt het in veel gevallen steeds weer terug. Er zit vaak een patroon in. We noemen dat de geweldspiraal.
naar bovenEr zijn verschillende signalen die mogelijk wijzen op huiselijk geweld.
U
- doet of laat vaak iets om ruzie te voorkomen;
- voelt u niet gewaardeerd;
- bent (wel eens) bang voor uw partner, vader/moeder of een ander familielid;
- voelt u geïntimideerd;
- twijfelt aan uw eigen gevoel of gedachten;
- voelt u steeds vaker onzeker en lusteloos;
- bent niet vrij om met vriend(inn)en of familie om te gaan;
- neemt geen enkele beslissing zonder de mening van de ander te vragen, zelfs als het gaat om dingen die uw partner niet aangaan.
Uw partner
- is erg snel jaloers;
- verbiedt u met sommige mensen om te gaan;
- heeft vaak kritiek op u, ook in het bijzijn van anderen;
- behandelt u als zijn bezit;
- kan zowel heel aardig als afwijzend zijn;
- wil altijd weten wat u doet en waar u bent;
- maakt problemen als u zelfstandig handelt of omgaat met wie u wilt;
- maakt het u lastig of zelfs onmogelijk een baan te hebben of cursussen te volgen;
- maakt u (bijna) nooit een compliment;
- legt vaak zijn/haar eigen wil aan u op, of eist dat u doet wat hij/zij wil, ook op seksueel gebied;
- laat u op allerlei manieren weten dat hij/zij de baas is;
- gebruikt veel alcohol of drugs;
- gedraagt zich heel erg stoer en/of mannelijk;
- slaat wel eens iets kort en klein, of gooit in huis iets kapot;
- slaat u of uw kinderen weleens, of zegt dat hij/zij dat gaat doen.
Uw kinderen
- hebben problemen op school;
- hebben concentratieproblemen;
- zijn agressief naar andere kinderen;
- maken tekeningen over geweld/ruzies;
- gedragen zich opstandig of juist opvallend stil; ook bij ruzies tussen u en uw partner.
naar bovenKinderen die getuige zijn (geweest) van geweld tussen hun ouders hebben een grotere kans om later zelf ook dader of slachtoffer te worden van huiselijk geweld. Als ouder denk je vaak dat de kinderen niets merken van het geweld in huis. Maar vergis je niet: kinderen horen en zien meer dan je denkt. Ze voelen de spanningen tussen hun ouders feilloos aan. Uit onderzoek is gebleken dat het een kind net zo erg beschadigt wanneer het getuige is van huiselijk geweld als wanneer het slachtoffer zou zijn van kindermishandeling.
0- 2 jaar
- niet goed groeien
- eet- en slaapproblemen
- lusteloosheid
- veel huilen
2- 6 jaar
- angstig en schrikachtig
- last van hoofd- en buikpijn
- opvallend druk of juist opvallend stil en rustig
- agressief naar leeftijdsgenootjes
6- 12 jaar
- gedraagt zich tegendraads
- onverwacht tegenvallende resultaten op school
- trekt zich terug of is afwezig
- wordt snel boos
12- ouder
- spijbelen of andere problemen op school
- vandalisme
- weglopen
- drugs- en/ of alcoholmisbruik
Lichamelijke gevolgen:
- kneuzingen, blauwe plekken, snijdwonden, brandwonden
- vermoeidheid, hoofdpijn, buikpijn
Geestelijke, emotionele problemen:
- schade aan zelfbeeld en eigenwaarde
- weinig zelfvertrouwen
- zelfbeschadiging
- psychiatrische stoornissen (Post Traumatische Stress, depressie, angst etc)
Veranderingen in gedrag, zoals:
- moeite hebben met oogcontact,wantrouwig zijn
- vaak afzeggen of uitstellen van afspraken met smoesjes
- gebruik van slaapmiddelen, alcohol of drugs
- (sterkere) onderdanige houding ten opzichte van de partner
- problemen met de opvoeding van de kinderen in aanwezigheid van anderen, zoals onredelijk boos worden op de kinderen
naar bovenMisschien bent u slachtoffer van huiselijk geweld of tobt u nog steeds met nare ervaringen uit het verleden. Of u heeft het gevoel dat iemand in uw omgeving slachtoffer is en vraagt u zich af of er iets is wat u kunt doen. Of misschien wilt u voorkomen dat de situatie thuis uit de hand loopt, dat u uzelf niet meer in de hand heeft en een naaste pijn zult doen.
In al deze gevallen neemt u een belangrijke eerste stap door uw verhaal met anderen te delen en om hulp te vragen. Praat erover met iemand die u vertrouwt. Dat kan een familielid zijn, een goede vriend of een buurvrouw. Maar u kunt ook naar uw huisarts gaan. Die heeft beroepsgeheim: hij/zij mag niet met anderen over uw situatie praten als u dat niet wilt.
naar bovenMisschien is uw situatie dusdanig dat u een beroep moet doen op het huisverbod. Het huisverbod is een nieuw instrument voor de politie om in te grijpen bij huiselijk geweld. Het betekent dat de pleger van huiselijk geweld tijdelijk moet vertrekken uit zijn eigen huis. Hij moet zijn sleutels inleveren en mag geen contact hebben met zijn gezin. Dit huisverbod duurt minimaal 10 en maximaal 28 dagen. Tijdens deze periode wordt er hulp geregeld voor het hele gezin, inclusief de pleger. Lees meer over het huisverbod op www.huisverbod.nl.
naar bovenDe Advies- en Steunpunten Huiselijk Geweld (ASHG’s) zijn speciaal ingesteld voor mensen die te maken krijgen met huiselijk geweld, als slachtoffer, pleger of omstander. Via de website www.shginfo.nl kunt u opzoeken waar u hulp kunt vinden in uw eigen omgeving. Op de websites van de ASHG’s vindt u ook veel informatie over de vragen die u uzelf kunt stellen als u te maken krijgt met huiselijk geweld (Wilt u blijven? Wilt u weg? Wilt u tijdelijk weg?) en de stappen die u in de verschillende gevallen kunt nemen.
Op kiesBeter.nl vindt u hulp op het onderdeel Geestelijke gezondheidzorg. In het keuzeoverzicht kunt u via het kopje 'soorten problemen' naar hulp zoeken. U krijgt eerst het verzoek om uw leeftijd in te vullen, zodat de hulp op maat kan worden aangeboden. Op het onderdeel patiëntenorganisaties vindt u hulp door op trefwoord te zoeken. Als u hier geweld intypt, krijgt u de organisaties die hulp aanbieden.
naar boven
