Wat is het
Budesonide behoort tot de geneesmiddelen die bijnierschorshormonen of corticosteroïden worden genoemd. Een inhalatie met budesonide werkt ontstekingsremmend en vermindert overgevoeligheidsverschijnselen. Het is een luchtwegbeschermer.
Artsen schrijven het voor bij astma en chronisch obstructieve longziekte (COPD).
naar boven
Gebruik
Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek.
Hoe?
- Goed inhaleren vergt veel oefening. De werkzame stof moet diep in uw longen terechtkomen. In de apotheek kunt u een checklist krijgen waarop voor uw inhalatieapparaat alle handelingen staan die nodig zijn bij het inhaleren. Vraag de apotheekmedewerker of arts om het inhaleren voor te doen en oefen een keer in zijn bijzijn. Deze persoon kan dan nagaan of u alle handelingen goed uitvoert. Laat regelmatig, bijvoorbeeld elk jaar, controleren of u nog op de juiste manier inhaleert. Lukt het u niet om goed te inhaleren? Er zijn verschillende typen inhalatieapparaatjes. Mogelijk is een ander type apparaat geschikter voor u. Vraag uw arts of apotheek om advies.
- U kunt budesonide in 3 vormen inhaleren: als poeder, als spray of als vernevelvloeistof. Het nadeel van poederinhalaties is dat u krachtig moet kunnen inademen om het poeder goed in de longen te krijgen. Nadeel van een inhalatiespray is dat u tegelijkertijd de spray moet indrukken en inademen. Veel mensen vinden dat moeilijk. Nadeel van een vernevelaar is dat deze dagelijks moet worden schoongemaakt.
Inhalatiepoeder:
- Het inhalatiepoeder zit in capsules, of in een patroon voor de Novolizer of een Turbuhaler.
- De capsules plaatst u in een inhalatieapparaatje. Met het inhalatieapparaatje prikt u de capsule kapot, waarna u het poeder kunt inhaleren. De capsulewand bestaat uit gelatine. De schilfers hiervan zijn niet schadelijk voor de longen. Het apparaatje kan na verloop van tijd slijten, waardoor de capsules niet meer goed worden open geprikt. Bij een normaal gebruik is dat na ongeveer drie tot zes maanden. Overleg daarom in de apotheek over vervanging van het apparaat als u het al enkele maanden gebruikt.
- De Turbuhaler bevat vijftig of tweehonderd inhalaties. Elke keer dat u de geribbelde knop draait, valt een dosis poeder in het daarvoor bestemde vakje. Dat gaat alleen goed als u de Turbuhaler rechtop houdt bij het draaien. Daarna kunt u het medicijn inhaleren. Als alle porties poeder op zijn, heeft u een nieuw apparaatje nodig. U merkt dat het apparaatje bijna leeg is, als in het doorzichtige venster op de zijkant een rode kleur verschijnt. U heeft dan nog ongeveer twintig doses over. U kunt dan op tijd een nieuw apparaatje aanvragen.
- Een patroon met tweehonderd inhalaties plaatst u in de Novolizer. Elke keer dat u de gekleurde knop indrukt, wordt een dosis poeder klaargemaakt voor inhalatie. U hoort een dubbele klik en het controlevenster wordt groen. Dat gaat alleen goed als u de Novolizer horizontaal houdt bij het drukken. Daarna kunt u het medicijn inhaleren. Het inhaleren is goed gegaan als u een klik heeft gehoord en het controlevenster weer rood is. U merkt dat de patroon leeg is, als de teller op het apparaat op nul staat. U kunt dus op tijd een nieuw patroon aanvragen.
- Spoel na het inhaleren uw mond met een slok water en spuug dat vervolgens uit. Daarna neemt u nog een slok water, gorgelt daarmee en slikt dat door. U zorgt er zo voor dat alle budesonide uit uw mond is verdwenen. U voorkomt hiermee heesheid en schimmelinfecties in uw mond. Als u na het inhaleren gaat eten of uw tanden poetst zal dit effect nog groter zijn.
Inhalatiespray:
- Een inhalatiespray wordt ook wel dosisaërosol of verstuiver genoemd. Voor iedere verstuiving moet u het spuitbusje stevig schudden, zodat de inhoud zich goed verdeelt. Alleen dan komt iedere keer evenveel budesonide vrij.
- Om een inhalatiespray beter of makkelijker te inhaleren kunt u ook gebruikmaken van een voorzetkamer, de nebuhaler. Dit is een metalen voorzetstuk, waar u de inhalatiespray inspuit. U kunt dan rustig meermalen via de nebuhaler inademen. Controleer van deze voorzetkamer regelmatig of de kleppen nog goed werken. Hoe u dat moet doen, staat beschreven in de bijgeleverde gebruiksaanwijzing. Als de kleppen niet meer goed werken kunt u in de apotheek een nieuwe voorzetkamer krijgen. Hier hoeft u niet voor te betalen als u deze samen met het recept voor de spray ophaalt. Vindt u het lastig om de voorzetkamer mee te nemen naar uw werk of een andere plek? Vraag dan uw arts twee apparaten voor te schrijven. U kunt ze dan op beide plekken achterlaten.
- Spoel na het inhaleren uw mond met een slok water en spuug dat vervolgens uit. Daarna neemt u nog een slok water, gorgelt daarmee en slikt dat door. U zorgt er zo voor dat alle budesonide uit uw mond is verdwenen. U voorkomt hiermee heesheid en schimmelinfecties in uw mond. Als u na het inhaleren gaat eten of uw tanden poetst zal dit effect nog groter zijn.
Vernevelvloeistof:
- Bewaar de vernevelvloeistof in de koelkast. Moet u het meenemen op een korte reis, vervoer het dan in een koelbox.
- Van de arts of verpleegkundige van het ziekenhuis krijgt u een gedetailleerde instructie. Hieronder volgt een aantal aandachtspunten.
- De vernevelaar kan gemakkelijk vervuilen met ziekteverwekkers. Het is daarom belangrijk hem dagelijks schoon te maken.
- Vraag om een extra toelichting als u nog vragen heeft over de toediening en het onderhoud. Het gebruik van een vernevelapparaat is niet eenvoudig.
- Spoel na het inhaleren uw mond met een slok water en spuug dat vervolgens uit. Daarna neemt u nog een slok water, gorgelt daarmee en slikt dat door. U zorgt er zo voor dat alle budesonide uit uw mond is verdwenen. U voorkomt hiermee heesheid en schimmelinfecties in uw mond. Als u na het inhaleren gaat eten of uw tanden poetst zal dit effect nog groter zijn.
Wanneer?
Gebruik de inhalaties met regelmatige tussenpozen. Als u twee keer per dag moet inhaleren: ongeveer om de twaalf uur, bijvoorbeeld vóór het ontbijt en vóór het avondeten.
Gebruikt u ook regelmatig een luchtwegverwijder? Dan kunt u budesonide het best vlak daarna inhaleren. De luchtwegverwijder maakt de luchtwegen 'ruimer', waardoor budesonide dieper in de longen kan komen. Hoe lang?
Binnen tien dagen zult u merken dat u minder erg en minder vaak benauwd bent. Pas na drie maanden is het effect optimaal.
- Als de benauwdheidsklachten verdwenen zijn, is het mogelijk dat uw arts u adviseert over te stappen op een lagere dosering of een lagere sterkte.
- Heeft u astma en is er na drie maanden nog onvoldoende effect? Dan is het mogelijk dat uw arts een hogere dosering voorschrijft. Ook kan uw arts een middel dat de luchtwegen verwijdt erbij adviseren.
- Heeft u COPD en merkt u na vier weken nog geen effect? Dan zal uw arts u waarschijnlijk adviseren te stoppen met deze inhalaties. Het middel blijkt niet bij iedereen effect te hebben.
naar boven
Bijwerkingen
Behalve het gewenste effect kan dit middel bijwerkingen geven. Dit is het geval bij minder dan tien procent van de mensen.
De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.
Zelden
-
Schimmelinfectie in de mond en keel. Dit ontstaat als budesonide vaak in de mond en keel achterblijft. Een schimmelinfectie in de mond merkt u aan een witte aanslag in de mond. Raadpleeg in dat geval uw arts.
-
Heesheid en keelpijn. Ook deze bijwerking kan komen doordat budesonide in de mond en keel achterblijft. Geef de stem rust. Blijft de heesheid, neem dan contact op met uw arts. Wellicht kan de dosering worden verlaagd.
Advies bij schimmelinfectie, heesheid en keelpijn en droge mond: Vaak helpt het in deze gevallen anders te inhaleren, zodat minder budesonide in de keel en mond terechtkomt. Vraag uw apotheek of arts om uw manier van inhaleren te controleren. U kunt hiervoor ook het instructiefilmpje op deze site bekijken. Schimmelinfecties, heesheid en keelpijn kunt u ook voorkomen door:
- na het inhaleren uw mond te spoelen met een slok water en dat vervolgens uit te spugen. Daarna neemt u nog een slok water, gorgelt daarmee en slikt dat door;
- na het inhaleren iets te eten of uw tanden te poetsen.
Zeer Zelden
- Zelden ontstaat bij kinderen een geringe vertraging van de lengtegroei. De groeivertraging kan veroorzaakt worden door dit geneesmiddel, maar ook door de ziekte zelf. Als de groeivertraging veroorzaakt wordt door het geneesmiddel, dan treedt die vooral op tijdens de eerste drie maanden van het gebruik. Meestal lopen kinderen deze groeiremming op latere leeftijd weer gewoon in. Eventueel zal de arts de groei controleren. Als het nodig is kan hij de behandeling dan aanpassen. Dit blijkt bijna nooit nodig.
- Bij mensen met groene staar of glaucoom aan één of beide ogen kan dit middel de oogboldruk verder verhogen. Er kunnen dan klachten ontstaan, zoals wazig zien, minder zien, een rood of opgezwollen oog, hevige pijn aan het oog of aan het gezicht of misselijkheid en braken. Als u merkt dat u last heeft van een of meer van deze klachten, neem dan meteen contact op met uw arts of de spoedeisende hulp. De kans dat u last krijgt van oogklachten is groter als u dit middel langer dan 3 maanden gebruikt of als er per ongeluk wat spray in uw oog komt. Scherm uw ogen af bij gebruik van de spray, zodat er geen spray in uw ogen kan komen.
-
Psychische klachten en gedragsveranderingen bij kinderen. Tijdelijke veranderingen in gedrag, die per persoon kunnen verschillen. Uw kind kan energieker, prikkelbaar, angstig of agressief worden, of last hebben van slapeloosheid. Mocht uw kind veel last hebben van deze bijwerkingen, vraag dan uw arts om advies.
-
Overgevoeligheid
voor dit medicijn. U merkt dit aan galbulten of jeuk. In zeer zeldzame gevallen kunt u last krijgen van gezwollen oogleden, lippen of gezicht of ernstige benauwdheid. Waarschuw dan direct een arts of ga naar de Eerste-Hulpdienst. Als u overgevoelig bent voor dit medicijn, geef dit dan altijd door aan de apotheker. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit medicijn niet opnieuw krijgt.
-
Toename van de benauwdheidsklachten direct na toedienen van het medicijn. In dat geval dit medicijn niet meer gebruiken en een arts raadplegen.
Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen, of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.
naar boven
Verboden
autorijden, alcohol drinken en alles eten?
Bij dit middel zijn hiervoor geen beperkingen.
naar boven
Zwanger
Zwangerschap
U kunt dit middel veilig gebruiken. Het wordt al jarenlang gebruikt door zwangere vrouwen zonder nadelige gevolgen voor het kind.
Borstvoeding
U kunt veilig borstvoeding geven als u dit middel in de normale dosering gebruikt en na elke inhalatie uw mond spoelt. Het komt dan nauwelijks in de moedermelk terecht. Dit middel wordt op deze manier al jarenlang gebruikt door vrouwen die borstvoeding geven, zonder nadelige gevolgen voor het kind.
naar boven
Wisselwerking
Dit middel heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.
De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.
- Sommige middelen tegen hiv, namelijk lopinavir/ritonavir, ritonavir en tipranavir. De hoeveelheid budesonide in het bloed kan door deze middelen stijgen. Hierdoor zijn de werking en de bijwerkingen sterker. Raadpleeg uw arts als u deze combinatie voorgeschreven heeft gekregen.
Twijfelt u eraan of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.
naar boven
Vergeten
Het is belangrijk dit middel consequent in te nemen. Mocht u toch een dosis vergeten zijn:
- Gebruikt u dit middel 2 keer per dag? En duurt het nog meer dan 4 uur voor u de volgende inhalatie normaal gebruikt? Neem hem dan alsnog. Duurt het nog minder dan 4 uur? Sla de vergeten dosis dan over.
- Gebruikt u dit middel 3 keer per dag? En duurt het nog meer dan 2 uur voor u de volgende inhalatie normaal gebruikt? Neem hem dan alsnog. Duurt het nog minder dan 2 uur? Sla de vergeten dosis dan over.
- Gebruikt u dit middel 4 keer per dag? En duurt het nog meer dan 1 uur voor u de volgende inhalatie normaal gebruikt? Neem hem dan alsnog. Duurt het nog minder dan 1 uur? Sla de vergeten dosis dan over.
naar boven
Stoppen
Het kan één tot twee weken duren voor u effect van de inhalatie merkt. Stop daarom niet te snel als u twijfelt aan het nut van dit middel.
Als u dit middel al langere tijd gebruikt en u wilt nu stoppen dan kunnen de benauwdheidsklachten terugkomen. Bouw daarom langzaam af in overleg met uw arts.
naar boven
Merk en soorten
Budesonide is sinds 1980 internationaal op de markt. Inhalaties met budesonide zijn op recept verkrijgbaar onder de merknamen Larbex, Pulmicort en Ribuspir en als het merkloze Budesonide. Het is te verkrijgen in inhalatiepoeders en inhalatiesprays en als vernevelvloeistof.
Budesonide wordt ook gebruikt in combinatie met een andere werkzame stof onder de merknaam Symbicort.
naar boven
