Wat is het
Fenobarbital beïnvloedt de informatieoverdracht via zenuwen in de hersenen.
Artsen schrijven het voor bij epilepsie.
naar boven
Gebruik
Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek.
Wanneer?
U mag het middel innemen op elk moment van de dag. Het beste kunt u vaste tijdstippen kiezen, dan vergeet u minder snel een dosis. Als u het één keer per dag gebruikt: bij voorkeur 's ochtends. Als u het twee keer per dag gebruikt: 's ochtends en 's avonds.
Hoelang?
U zult dit middel waarschijnlijk langdurig moeten gebruiken. Na enkele weken tot maanden zal uw arts met u bekijken of het voldoende werkzaam is. Het kan zijn dat de arts de dosering tussentijds aanpast. Verander in elk geval nooit zelf de dosering.
naar boven
Bijwerkingen
Behalve het gewenste effect kan dit middel bijwerkingen geven.
De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.
Regelmatig
-
Slaperigheid, sufheid, traagheid en lusteloosheid. Dit treedt vooral in het begin van de behandeling op en wordt minder als u gewend bent aan het middel.
Soms
-
Hoofdpijn en duizeligheid.
-
Dubbelzien en andere problemen met zien.
-
Maagdarmklachten, zoals buikpijn, verstopping of diarree.
-
Onzekere gang bij het lopen, door coördinatiestoornissen van de spieren.
- Na gebruik gedurende verschillende jaren: spier- en gewrichtsproblemen van handen, voeten, nek en schouders.
Zelden
- Bij jonge kinderen kunnen gedrags- of stemmingsveranderingen optreden, zoals prikkelbaarheid, agressie, slaapproblemen en hyperactiviteit.
- Bij ouderen kunnen verwardheid en onrustigheid optreden.
-
Benauwdheidsklachten, vooral bij mensen met astma, COPD of andere longziekten. Neem contact op met uw arts, als u hier last van heeft.
Zeer
zelden
-
Allergie, dit merkt u aan huiduitslag, galbulten en jeuk. Vermoedt u dat u overgevoelig bent voor dit middel, raadpleeg dan uw arts. Geef aan de apotheek door dat u overgevoelig bent voor fenobarbital. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u het middel niet opnieuw krijgt. Een heel enkele keer is allergie ernstig. De huiduitslag gaat dan gepaard met blaren of schilfering. Ook kan een zeldzame maar ernstige vorm van allergie ontstaan die zich uit als zwellingen van gezicht, keel en mond. Neem dan onmiddellijk contact op met uw arts.
-
Verstoring van de aanmaak van bloedcellen. Raadpleeg uw arts als u last heeft van onverklaarbare vermoeidheid, regelmatig terugkerende infecties, keelpijn, blaasjes in de mond en blauwe plekken. Neem bij deze verschijnselen onmiddellijk contact op met uw arts. Ook na stoppen met de behandeling kan deze bijwerking nog optreden.
- Als u porfyrie heeft, een stofwisselingsziekte waarbij men aanvallen van buikpijn, braken, koorts en hartkloppingen krijgt: dit middel kan een aanval uitlokken. Geef aan de apotheek door dat u porfyrie heeft. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit middel of andere uitlokkende middelen niet krijgt.
- Als u een verminderde leverwerking heeft: fenobarbital wordt via de lever uit het lichaam verwijderd. Daardoor kan de hoeveelheid fenobarbital in uw lichaam te hoog worden. Uw arts zal de dosering aanpassen.
naar boven
Verboden
autorijden?
Een epileptische aanval tijdens het autorijden kan ernstige gevolgen hebben. Een neuroloog bepaalt daarom of iemand met epilepsie mag autorijden. Hiervoor gelden bepaalde keuringseisen. Meer informatie vindt u in de folder 'Epilepsie en rijgeschiktheid' van het Nationaal Epilepsie Fonds op www.epilepsie.nl.
alcohol drinken?
Alcohol versterkt het versuffende effect van dit middel. Ook als u hier weinig meer van merkt omdat u gewend bent geraakt aan dit middel, kunt u door het gebruik van alcohol erg suf worden en uw coördinatie- en beoordelingsvermogen kunnen sterk afnemen. Beperk daarom het gebruik van alcohol en drink het liever niet.
alles eten?
U mag alles eten.
naar boven
Zwanger
Zwangerschap
Gebruik van dit middel tijdens de zwangerschap verhoogt de kans op aangeboren afwijkingen bij het kind. Het is daarom NIET raadzaam in verwachting te raken zolang u dit middel gebruikt. Zorg dus voor goede anticonceptie.
Bent u toch in verwachting geraakt of wilt u binnenkort zwanger worden, overleg dan direct met uw arts. Dan kunt u samen het risico van de zwangerschap afwegen tegen het risico van onderbreking van de behandeling. Bedenk dat bij epilepsie aanvallen tijdens de zwangerschap ook risico's voor het kind met zich meebrengen.
Gebruik foliumzuur vanaf een maand voor het moment dat u zwanger wilt worden tot twee maanden nadat u zwanger bent geworden. U vermindert hiermee de kans op aangeboren afwijkingen.
Borstvoeding
Wilt u borstvoeding geven, overleg dan met uw arts. Dit middel komt in de moedermelk. Het kan dan bijwerkingen bij het kind geven.
naar boven
Wisselwerking
Fenobarbital heeft met veel medicijnen wisselwerkingen. Het versnelt de afbraak van veel medicijnen in het lichaam, waardoor deze slechter werken.
In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.
De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.
- Andere middelen die het reactievermogen verminderen. Bij deze middelen is vaak op de verpakking een gele waarschuwingssticker geplakt. De effecten op bijvoorbeeld de rijvaardigheid versterken elkaar. Rijd zeker geen auto als u twee of meer van dergelijke middelen gebruikt.
- Anticonceptiepil. Dit geldt voor alle anticonceptiepillen, maar ook voor andere toedieningsvormen, zoals de vaginale ring, de pleister, het implantatiestaafje, de prikpil en het spiraaltje met anticonceptiehormonen. Fenobarbital vermindert de betrouwbaarheid van hormonale anticonceptiemiddelen. Veel van deze anticonceptiemiddelen zijn daarom niet geschikt als u ook fenobarbital gebruikt. Uw arts kan daarmee rekening houden en een zwaardere pil voorschrijven. Als u toch doorbraakbloedingen krijgt, gebruik dan condooms bij de geslachtsgemeenschap. Een andere mogelijkheid is het gebruiken van een koperspiraaltje of condooms in plaats van de pil. Overleg hierover met uw arts. Ook de betrouwbaarheid van ulipristal, een morning-afterpil, kan verminderd zijn. Overleg met uw arts over een andere morning-aftermethode.
- Valproïnezuur, een ander middel tegen epilepsie. Valproïnezuur kan de werking van fenobarbital flink versterken, waardoor de kans op bijwerking groot wordt. Andersom kan fenobarbital de werking van valproïnezuur juist verminderen. Als uw arts de werking en de hoeveelheid in het bloed van beide middelen controleert, kunt u ze veilig samen gebruiken. Ook stoppen met een van beide middelen kan de werking van het andere middel sterk beïnvloeden. Stop daarom nooit zonder overleg met uw arts.
- Lamotrigine, ook een middel tegen epilepsie. Fenobarbital vermindert de werking van lamotrigine, waardoor u meer kans heeft op een epileptische aanval. Uw arts zal daarom de werkzaamheid controleren en eventueel de dosering aanpassen.
- Stiripentol, ook een middel tegen epilepsie. Stiripentol kan de hoeveelheid van fenobarbital in uw bloed verhogen, waardoor de kans op bijwerkingen groter wordt. Uw arts zal daarom de dosering van fenobarbital verlagen en regelmatig de bloedspiegels van beide middelen meten.
- Topiramaat, een medicijn tegen epilepsie en boulimia nervosa. De hoeveelheid van topiramaat in het bloed kan afnemen door fenobarbital. Overleg hierover met uw arts. Mogelijk zal uw arts de dosering van topiramaat aanpassen.
- Zonisamide, ook een middel tegen epilepsie. Fenobarbital vermindert de werking van zonisamide, waardoor u meer kans heeft op een epileptische aanval. Uw arts zal daarom de werkzaamheid controleren en eventueel de dosering aanpassen.
- Ciclosporine, tacrolimus, temsirolimus en sirolimus zijn middelen die de afweer onderdrukken. Fenobarbital vermindert het effect van deze middelen. Uw arts zal de bloedspiegels van de afweeronderdrukkende middelen daarom meten en de dosering verhogen. Als u stopt met het gebruik van fenobarbital, moet de dosering van de afweeronderdrukkende middelen weer worden verlaagd. Stop daarom nooit zonder overleg met uw arts.
- Sommige middelen tegen kanker (chemokuren) kunnen de werking van fenobarbital verminderen: etiposide, methotrexaat en teniposide. Als u een van deze middelen gebruikt, zal uw arts de hoeveelheid fenobarbital in uw bloed af en toe meten en zo nodig de dosering aanpassen.
- De middelen tegen bloedstolling fenprocoumon en acenocoumarol. Fenobarbital vermindert het effect van deze middelen. Bij het beginnen en bij het stoppen met fenobarbital en bij doseringswijzigingen moet de trombosedienst de stolling meten.
- Methadon. Deze morfineachtige pijnstiller wordt ook toegepast in de verslavingszorg. Fenobarbital vermindert de werking van methadon. U kunt dan onthoudingsverschijnselen krijgen, u heeft dus meer methadon nodig. Na het stoppen met fenobarbital kan de hoeveelheid methadon in het bloed toenemen, waardoor vergiftigingsverschijnselen kunnen ontstaan. U kunt alleen stoppen met fenobarbital onder begeleiding van een arts.
- Sertindol, risperidon, haloperidol, clozapine en aripiprazol (middelen tegen wanen en hallucinatie), theofylline (een middel bij astma of COPD), dasatinib, erlotinib, gefitinib, imatinib, lapatinib, nilotinib, pazopanib, sorafenib en sunitinib (middelen tegen kanker), ivabradine (een middel tegen pijn op de borst) en bijnierschorshormonen (zoals prednison, prednisolon). Fenobarbital vermindert de werking van deze middelen. Bij stoppen met fenobarbital kunnen de bijwerkingen van van deze middelen toenemen. Overleg hierover met uw arts of apotheker.
- Doxycycline (antibioticum). De werking hiervan wordt door fenobarbital verminderd. Uw arts zal in de meeste gevallen een ander antibioticum voorschrijven.
- Sommige middelen gebruikt bij een hiv-infectie: darunavir, efavirenz, etravirine, indinavir, lopinavir met ritonavir, maraviroc, nelfinavir, nevirapine, saquinavir en ritonavir. Fenobarbital vermindert de werking van deze middelen. Uw arts zal de dosering van deze middelen aanpassen.
- Bepaalde slaap- en rustgevende middelen (midazolam en alprazolam). Fenobarbital vermindert de werking van deze middelen. Uw arts zal u waarschijnlijk een ander middel voorschrijven.
- Sommige middelen tegen hartritmestoornissen, namelijk disopyramide en kinidine. Fenobarbital vermindert de werking van deze middelen, waardoor de hartklachten weer erger kunnen worden. Uw arts zal daarom, als de combinatie echt nodig is, de hoeveelheid disopyramide of kinidine in het bloed laten meten en eventueel de dosering aanpassen.
- Sommige middelen tegen kanker (chemokuren) kunnen de werking van fenobarbital verminderen: etoposide, methotrexaat en teniposide. Als u een van deze middelen gebruikt, zal uw arts de hoeveelheid fenobarbital in uw bloed af en toe meten en zo nodig de dosering aanpassen.
- Een ander middel tegen kanker irinotecan. De hoeveelheid hiervan in uw bloed kan afnemen door fenobarbital. Overleg hierover met uw arts.
- Quetiapine, een middel tegen psychoses. Fenobarbital vermindert de werking van dit middel. Uw arts zal u waarschijnlijk een ander middel voorschrijven of de dosering controleren en indien nodig aanpassen.
- Atorvastatine en simvastatine, cholesterolverlagende medicijnen. Fenobarbital vermindert de werking van deze middelen. Bij stoppen met fenobarbital kunnen de bijwerkingen van van deze middelen toenemen. Mogelijk zal uw arts u een ander cholesterolverlagend medicijn voorschrijven of de dosering aanpassen.
Als u een van deze middelen gebruikt, zal uw arts de hoeveelheid fenobarbital in uw bloed af en toe meten en zo nodig de dosering aanpasssen.
Twijfelt u eraan of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.
naar boven
Vergeten
Het is belangrijk dit middel consequent in te nemen. Mocht u toch een dosis vergeten zijn, neem de vergeten dosis dan zo snel mogelijk in. Neem echter nooit een dubbele dosis. Bij dit geneesmiddel heeft een te hoge dosering snel schadelijke gevolgen. U kunt eventueel de volgende dosis verschuiven. Vraag advies aan uw arts.
naar boven
Stoppen
Nee, u kunt niet zomaar stoppen. Dat moet altijd in overleg met de arts gebeuren. De dosering moet namelijk langzaam worden afgebouwd, om ernstige problemen te voorkomen, zoals hevige epileptische aanvallen. Dit afbouwen kan maanden duren.
Moet u stoppen vanwege overgevoeligheid of ernstige bijwerkingen, dan zal uw arts hier rekening mee houden.
Ook als u een ander epilepsiemiddel gaat gebruiken, mag u niet in één keer met dit middel stoppen. Ook in dat geval moet de dosering langzaam worden afgebouwd. Ook bij langzaam afbouwen komen vaak nog enige tijd slaapklachten en onrust voor.
naar boven
Merk en soorten
Fenobarbital is sinds 1912 internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar als het merkloze Fenobarbital in tabletten en injecties en Fenobarbital drank FNA. Soms wordt het Phenobarbital genoemd.
naar boven
Medicijnen met dezelfde werkzame stof hebben dezelfde werking. Medicijnen met een andere werkzame stof kunnen een ander effect hebben.
Zelfde werkzame stof
Medicijnen met dezelfde werkzame stof worden onder verschillende merken verkocht.
Andere werkzame stof
Raadpleeg altijd huisarts of apotheker als u van medicijn wilt veranderen!
