Wat is het
Methadon behoort tot de groep die morfineachtige pijnstillers of opiaten worden genoemd. Het heeft een sterk pijnstillende werking.
Artsen schrijven het voor bij pijn en verslaving.
naar boven
Gebruik
Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek of in de bijsluiter.
Wanneer?
- Bij pijn: het maakt niet uit welke tijdstippen u voor dit middel kiest. Wel raadt de arts u meestal aan dit middel altijd op dezelfde tijden in te nemen en niet te wachten tot de pijn weer toeneemt.
- Bij ontwenningskuren: kies een vast tijdstip, dan heeft u minder last van ontwenningsverschijnselen en vergeet u minder snel een dosis.
Hoe lang?
- Bij pijn: gebruik methadon zolang uw arts aangeeft dat dit nodig is. Als u dit middel gedurende verschillende weken gebruikt, is er een kans dat u er aan gewend raakt en er alleen geleidelijk mee kunt stoppen.
- Bij ontwenningskuren: de hoeveelheid methadon wordt meestal gedurende drie weken geleidelijk verlaagd. Bij langdurig verslaafden kan methadon echter gedurende zes maanden of langer nodig zijn, om niet terug te vallen in heroïnegebruik.
naar boven
Bijwerkingen
Behalve het gewenste effect kan dit middel bijwerkingen geven.
De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.
Regelmatig
-
Sufheid, slaperigheid en een verminderd reactievermogen. Dit is vooral lastig bij activiteiten waarbij uw oplettendheid erg nodig is, zoals autorijden, het beklimmen van een ladder of het bewaken van een proces op het werk. Onderneem daarom geen risicovolle activiteiten.
-
Verstopping (obstipatie). Gebruik als dat mogelijk is, vezelrijke voeding en drink veel. Meestal schrijven artsen bij dit middel een laxerend middel voor. Raadpleeg uw arts als u door methadon last heeft van verstopping.
-
Misselijkheid. Meestal gaat deze bijwerking over als u na enkele dagen aan dit middel gewend bent geraakt. Meestal helpt het om even te gaan liggen als u zich misselijk voelt.
-
Duizeligheid, vooral bij opstaan uit bed of uit een stoel. Dit gaat in het algemeen over als u na een paar dagen gewend bent geraakt aan dit middel. Als u zich duizelig voelt, sta dan niet te snel op uit bed of van een stoel. U kunt het beste even liggen en de benen wat hoger leggen, bijvoorbeeld op een kussen.
Soms
-
Droge mond. Hierdoor kunnen zich eerder gaatjes in uw gebit ontwikkelen. Poets en flos daarom extra goed als u merkt dat u last heeft van een droge mond. Laat eventueel de tandarts vaker uw gebit controleren als u dit middel gedurende verschillende weken gebruikt.
-
Moeilijk kunnen plassen. Dit is vooral van belang als u al moeite met plassen heeft door een vergrote prostaat. Met name bij toediening van morfine via de ruggenmergprik kan men soms een dag lang niet plassen. Neem contact op met uw arts zodra u plasproblemen bemerkt.
-
Maskering van andere pijnen. Omdat methadon pijnstillend werkt, zult u verwondingen minder snel opmerken. Let daarom extra op verwondingen van met name uw voeten, omdat hier vaak problemen bij ontstaan.
-
Zweten en blozen. Dit gaat na een paar dagen vanzelf over.
-
Jeuk en galbulten. Dit kan wijzen op overgevoeligheid. Neem contact op met uw arts, zodat deze kan bepalen of u overgevoelig voor dit middel bent.
-
Psychische bijwerkingen, zoals neerslachtigheid, hallucinaties en nachtmerries.
Zelden
-
Bemoeilijkte ademhaling. Als u lijdt aan een luchtwegaandoening, zoals astma of longemfyseem, kunt u hier eerder last van krijgen. Vraag uw arts om advies.
Zeer zelden
- Een verhoogd risico op hartritmestoornissen. U kunt last krijgen van plotselinge duizelingen of kortdurend buiten bewustzijn raken. Dit is vooral van belang voor mensen met een bepaalde hartritmestoornis, namelijk het aangeboren verlengde QT-interval. Gebruik dit middel NIET als u deze hartritmestoornis heeft. Overleg met uw arts. Mogelijk kunt u overstappen op een ander middel.
- Wanneer u lijdt aan de chronische darmontstekingen colitis ulcerosa of de ziekte van Crohn, dan kunt u in sommige gevallen dit medicijn beter niet gebruiken. Namelijk bij een ernstige verergering van colitis ulcerosa of bij een vernauwing in de darm bij de ziekte van Crohn. Dan kan dit medicijn ernstige bijwerkingen geven op de darm. Overleg met uw arts of u dit medicijn kunt gebruiken. Als u dit medicijn wel mag gebruiken, let er dan op of u geen last krijgt van klachten zoals opgezette buik, toenemende buikpijn en koorts. Als u hier last van krijgt, neemt u dan contact op met uw arts.
Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen, of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.
naar boven
Verboden
autorijden?
Sommige medicijnen hebben invloed op het reactievermogen. Het is dan strafbaar om aan het verkeer deel te nemen. Als u bij een ongeval betrokken raakt terwijl uw rijvaardigheid is beïnvloed, bent u wettelijk aansprakelijk voor de gevolgen. Of dit medicijn de rijvaardigheid beïnvloedt, leest u hieronder.
Of u mag autorijden, is niet alleen afhankelijk van het medicijn maar ook van uw aandoening. Bij bepaalde aandoeningen mag u niet autorijden. Overleg met uw arts of u met uw medicijn en/of aandoening mag autorijden.
Dit medicijn kan bepaalde bijwerkingen veroorzaken en deze kunnen uw rijvaardigheid verminderen. Deze bijwerkingen zijn sufheid, verwardheid en duizeligheid. Door deze bijwerkingen is de invloed van dit medicijn op uw rijvaardigheid in de eerste twee weken van gebruik groter dan na het drinken van twee standaardglazen alcoholische drank. Het drinken van meer dan twee glazen alcoholische drank veroorzaakt een hoeveelheid alcohol in het bloed groter dan 0.5 promille (‰). Bij meer dan 0.5‰ mag u volgens de wet niet meer autorijden. Na gebruik gedurende twee weken, raken de meeste mensen gewend aan deze bijwerkingen en kunnen ze wel weer autorijden. Rijd daarom geen auto gedurende de eerste twee weken dat u dit medicijn gebruikt. Beoordeel na twee weken hoeveel last u van de bijwerkingen heeft. Rijd geen auto als u last van bijwerkingen heeft.
Tips voor als u wilt autorijden na twee weken gebruik
- Meent u dat u kunt autorijden, vraag dan iemand om de eerste keren naast u te zitten en uw rijvaardigheid te beoordelen. Voor uzelf is het vaak moeilijk te zien of u minder goed rijdt. Deze persoon kan dan zien of u met wisselende snelheden rijdt, slingert en geïrriteerd reageert op normaal gedrag van medeweggebruikers.
- Rijd niet als u onscherp ziet.
- Rijd niet als u suf, verward of duizelig bent, moeite heeft u te concentreren of wakker te blijven of als u niet weet langs welke route u naar een bestemming bent gereden.
- Rijd niet als u alcohol heeft gebruikt. Alcohol versterkt de versuffende bijwerking van dit medicijn in belangrijke mate.
- Rijd niet langer dan één uur achter elkaar, ook al voelt u zich goed.
- Rijd niet ’s nachts of bij slecht weer.
Rijd geen auto als u dit medicijn gebruikt in combinatie met andere medicijnen die uw rijvaardigheid kunnen beïnvloeden.
alcohol drinken?
Alcohol versterkt het versuffende effect van dit middel. Ook als u hier niets meer van merkt, omdat u gewend bent geraakt aan methadon, kunt u door het gebruik van alcohol erg suf worden. Beperk daarom het gebruik van alcohol en drink het liever niet.
alles eten?
U mag alles eten.
naar boven
Zwanger
Zwangerschap
Over het gebruik tijdens de zwangerschap is nog onvoldoende bekend. Langdurig gebruik heeft het risico dat de baby verslaafd is en kort na de geboorte ontwenningsverschijnselen krijgt.
Gebruik van methadon aan het eind van de zwangerschap kan de ademhaling van de baby bemoeilijken na de geboorte. Bovendien kan methadon de bevalling vertragen.
Raadpleeg uw arts als u zwanger bent of binnenkort zwanger wilt worden. U kunt dan samen met uw arts het risico voor het ongeboren kind afwegen tegen het risico van het staken van de behandeling.
Borstvoeding
Wilt u borstvoeding geven, overleg dan met uw arts. Het komt in kleine hoeveelheden in de moedermelk terecht en kan bijwerkingen geven bij de baby.
Bij ontwenningskuren adviseert men meestal om na inname minstens zes uur te wachten met het geven van borstvoeding. Dan zal uw kind nauwelijks methadon binnenkrijgen.
naar boven
Wisselwerking
Dit middel heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.
De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.
- Andere middelen die het reactievermogen verminderen. Bij deze middelen is vaak op de verpakking een gele waarschuwingssticker geplakt. De effecten op bijvoorbeeld de rijvaardigheid versterken elkaar. Rijd geen auto als u twee of meer van dergelijke middelen gebruikt.
-
Naltrexon. Dit is een middel dat de werking van methadon en andere opiaten tegengaat. Het kan juist om deze reden worden gebruikt. Mensen die alcoholverslaafd zijn en om die reden naltrexon gebruiken, moeten er rekening mee houden dat morfineachtige pijnstillers bij hen minder werkzaam zijn.
- Het anti-hiv-middel zidovudine. Methadon versterkt de werking van dit middel. Hierdoor kunt u meer last krijgen van bijwerkingen. Raadpleeg uw arts als u deze combinatie voorgeschreven heeft gekregen.
-
Atazanavir, een ander middel tegen hiv en aids. Dit middel remt de afbraak van methadon in het lichaam. Hierdoor kunnen de werking en bijwerkingen van methadon worden versterkt. Uw arts zal daarom de bijwerkingen van methadon in de gaten houden en controleren op veranderingen in het hartritme.
- Bij combinatie van methadon met een van de volgende middelen heeft u een verhoogd risico op hartritmestoornissen. U kunt last krijgen van plotselinge duizelingen of kortdurend buiten bewustzijn raken. Gebruik de volgende middelen NIET samen met methadon, behalve als dit volgens uw arts onvermijdbaar is. Het gaat om amiodaron, arseentrioxide, chloorpromazine, chloroquine, claritromycine, disopyramide, domperidon, droperidol, erytromycine, haloperidol, ibutilide, kinidine, moxifloxacine, pentamidine, pimozide en sotalol.
De volgende middelen verminderen de werking van methadon.
- De middelen tegen hiv abacavir, darunavir, efavirenz, lopinavir/ritonavir, nelfinavir, nevirapine, ritonavir en tipranavir.
- De middelen tegen epilepsie carbamazepine, fenobarbital, fenytoïne en primidon.
- De middelen tegen tuberculose rifabutine en rifampicine.
- Het middel tegen kanker aminoglutethimide.
Overleg voor gebruik van deze middelen eerst met uw arts of apotheker. Zowel bij aanvang als bij stoppen van deze geneesmiddelen moet uw arts de dosering goed controleren. Begin en stop dus niet zelf het geneesmiddelengebruik, maar overleg altijd eerst met uw arts of apotheker.
Twijfelt u eraan of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.
naar boven
Vergeten
Bij pijn
Als u de tabletten of drank gebruikt voor pijn (zo nodig tot maximaal zes keer per dag): neem de vergeten dosis alsnog in. Houd daarna een interval van minstens vier uur aan voor u weer een volgende dosis inneemt.
Bij ontwenningskuren
- Als u dit middel één keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan acht uur voor u de volgende dosis normaal neemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan acht uur? Sla de vergeten dosis dan over.
- Als u dit middel twee keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan vier uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan vier uur? Sla de vergeten dosis dan over.
Neem nooit een dubbele hoeveelheid om een vergeten dosis in te halen.
naar boven
Stoppen
Nee, het is meestal niet verstandig om in één keer te stoppen. Stop daarom geleidelijk. Overleg hierover met uw arts.
Heeft u dit middel slechts kortdurend tegen pijn gebruikt, dan kunt u eventueel wel in één keer stoppen. Neem contact op met uw arts als u last krijgt van een van de volgende ontwenningsverschijnselen: onrust, diarree, hartkloppingen, loopneus, niezen, kippenvel, koorts, zweten, rillen, gapen, verlies van eetlust, misselijkheid en maagkrampen.
naar boven
Merk en soorten
Methadon is sinds 1947 internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar onder de merknamen Symoron en Pinadone en als het merkloze Methadon drank en Methadon Regenboog. Het is te verkrijgen in tabletten en in drank.
naar boven