Het gebruik van eenvoudige instrumenten om naar weefsels dicht bij de buitenkant van het lichaam te kijken
In de afgelopen eeuw zijn instrumenten ontworpen om direct in lichaamsstructuren en organen te kijken. Sommige van die instrumenten zijn inmiddels vervangen door endoscopen (zie Endoscopie). Echter, in de huisartsenpraktijk worden de basisinstrumenten nog veelvuldig gebruikt bij gewoon onderzoek, omdat zij eenvoudig te gebruiken zijn en weinig ongemak veroorzaken.
Om het binnenste van een natuurlijke opening, zoals de gehoorgang, te kunnen bekijken, moet het instrument een lichtbron hebben die kan worden gericht op het te onderzoeken gebied, en enige vorm van vergroting. Deze twee elementen zijn verenigd in de otoscoop, het instrument waarmee in oren wordt gekeken.
Voor andere natuurlijke openingen, zoals de vagina of de neus, heeft de arts ook een spatel nodig om de doorgang open te houden en andere structuren tijdens het kijken weg te kunnen duwen. In sommige gevallen wordt een spatel ook gebruikt om de toegang te vergemakkelijken en de arts in staat te stellen weefselmonsters te nemen.
Het lichtgevoelige netvlies achter in het oog kan van buitenaf via de pupil worden bekeken. De oftalmoscoop of oogspiegel, het instrument waarmee in het oog wordt gekeken, bevat zowel lenzen als een lichtbron.
- Blik door een otoscoop
- Hier zien we een gezond trommelvlies en de gehoorgang, zoals de arts ze door een otoscoop ziet. Een van de gehoorbeentjes is door het trommelvlies te zien.
- Trommelvlies
- Uitwendige gehoorgang
- Gehoorbeentjes
Uw huisarts kan zijn kijkinstrumenten gebruiken bij een algehele check-up of bij klachten over een bepaald lichaamsdeel of orgaan. Hij zal in uw oor kijken als u oorpijn hebt (zie Otoscopie), en in uw keel als u keelpijn hebt om het strottenhoofd en de stembanden te onderzoeken (zie Keelspiegelen). Ook worden deze instrumenten gebruikt om het verloop van een aandoening in de gaten te houden. Als u bijvoorbeeld diabetes mellitus hebt, zal de arts uw ogen met een oftalmoscoop (zie TEST: Oogspiegelen) en een spleetlamp (zie TEST: Spleetlamponderzoek) bekijken om eventuele schade in een vroeg stadium te ontdekken. Ook bij het afnemen van sommige soorten weefselmonsters, zoals dat van de baarmoederhals, wordt een kijkinstrument gebruikt (zie Colposcopie).
Soms is het mogelijk om via een eenvoudig instrument foto’s te maken, bijvoorbeeld met een oftalmoscoop. Worden deze foto’s gemaakt bij opeenvolgende onderzoeken, dan kan het verloop van een aandoening over langere tijd worden gevolgd.
Een onderzoek met dergelijke kijkinstrumenten is geheel veilig en kan zo vaak als nodig worden herhaald. De meeste onderzoeken veroorzaken nauwelijks of geen ongemak, en verdoving is gewoonlijk niet nodig. Bij het kijken in het strottenhoofd en de keel, dat iets vervelender kan zijn, kan een plaatselijk verdovende spray worden gebruikt.
