Aandoening van een of meer perifere zenuwen, veroorzaakt door diabetes mellitus
Bij diabetische neuropathie zijn een of meer perifere zenuwen aangetast als gevolg van diabetes mellitus. Diabetische neuropathie is in de westerse wereld de meest voorkomende oorzaak van perifere neuropathie. Als diabetes slecht wordt behandeld, tast de overmaat van bloedglucose de perifere zenuwen en de bloedvaten aan (Vaatziekten bij diabetici). Dit kan na enkele tot vele jaren optreden. Goede behandeling van diabetes reduceert het risico met de helft.
Bij ongeveer 30 procent van de mensen met diabetes mellitus zijn perifere zenuwen aangetast, maar slechts een derde daarvan ontwikkelt duidelijke symptomen. Roken vergroot de kans op aantasting van de bloedvaten die zenuwen van bloed voorzien. Een diabetespatiënt die rookt, zal daarom altijd het advies krijgen daarmee te stoppen.
De symptomen van diabetische neuropathie ontwikkelen zich geleidelijk gedurende een aantal jaren, in zeldzame gevallen in dagen of weken. De symptomen variëren afhankelijk van welke zenuwen zijn aangedaan. Vaak zijn er verschijnselen aan de voeten, soms aan de bovenbenen. De symptomen zijn:
- pijnlijke tintelingen of branderig gevoel;
- gevoelloosheid;
- pijn, die vaak ’s nachts erger wordt;
- spierverslapping en slinking van spieren.
Als het gevoel is verminderd, kunnen kleine wondjes aan de voet onopgemerkt blijven. Langzame genezing door slechte bloedtoevoer kan tot infectie van wondjes leiden. Als niet wordt behandeld, kunnen huidzweren (zie Open been, Open been) en in ernstige gevallen gangreen ontstaan.
Uiteindelijk kan diabetische neuropathie ook de autonome zenuwen aantasten; deze regelen functies zoals bloeddruk en voedseltransport in de darmen. Schade aan deze zenuwen kan symptomen zoals duizeligheid bij staan, diarree en impotentie veroorzaken.
Zorgvuldige behandeling van diabetes verkleint de kans op neuropathie. Bij verschijnselen die op neuropathie kunnen wijzen, moet u de huisarts raadplegen.
Doorgaans zal de huisarts op grond van de klachten de diagnose kunnen stellen.
Soms wordt u verwezen naar de neuroloog, om door elektrisch onderzoek van de zenuwgeleiding te bepalen welke zenuwen zijn aangedaan en in welke mate ze zijn aangetast (zie Onderzoek van zenuwen en spieren).
- Voetzweer
- Als zenuwen zijn aangetast door diabetische neuropathie, kan zich een pijnloze zweer ontwikkelen, zoals hier op de voetzool.
- Zweer
Het doel van de behandeling is verdere zenuwaantasting en complicaties te voorkomen. De arts helpt u bij het onder controle houden van uw bloedsuikerspiegel en adviseert u over goed schoeisel (zie Leven met diabetes, Leven met diabetes (zelfhulp)). Daarnaast moet u zelf geregeld uw voeten controleren en op sneetjes en schaafwondjes letten. Als u rookt, kunt u daar beter mee stoppen.
Tegen de pijn, vooral ’s nachts, kunnen bepaalde anti-epileptica, zoals carbamazepine en fenytoïne, of antidepressiva, zoals amitriptyline, worden voorgeschreven, al dan niet in combinatie met pijnstillende middelen.
Fysiotherapie kan u helpen beter om te gaan met de gevolgen van spierzwakte.
Goede regulering van de bloedglucosespiegel bij diabetes vermindert de kans op diabetische neuropathie en kan verdere voortschrijding van de ziekte voorkomen. Zenuwen die zijn aangetast, herstellen meestal niet meer.
- Leeftijd
- Komt meer voor boven 40 jaar
- Slecht behandelde diabetes en roken zijn risicofactoren
- Geen factor van betekenis
- Erfelijkheid
- Komt soms familiair voor
- Leefwijze
- Slecht behandelde diabetes en roken zijn risicofactoren
- Geslacht
- Geen factor van betekenis
