Een reactie op irriterende stoffen of infectie van de luchtwegen
Hoesten is een beschermende reflex die de luchtwegen schoonmaakt. Als er slijm wordt gevormd, heet de hoest productief; anders is het een droge hoest.
De meeste hoest wordt veroorzaakt door een kortdurende irritatie van de luchtwegen en gaat meestal spontaan over. Als dat niet zo is, kan dit een teken van een ernstige longaandoening zijn, die medisch ingrijpen behoeft.
Hoesten wordt vaak veroorzaakt door irritatie van de bovenste luchtwegen (keel en luchtpijp), door ingeademde deeltjes of slijm dat uit de neusholte lekt. Ook is infectie van de bovenste luchtwegen vaak de oorzaak, meestal een virusinfectie zoals griep (Griep) of verkoudheid (Verkoudheid). Minder vaak wordt een klein voorwerp, zoals een pinda, ingeademd, wat hevig hoesten veroorzaakt (kinderen!). Terugvloed van maagzuur in de slokdarm (Brandend maagzuur (zure-refluxziekte)) kan soms ook tot een hardnekkige hoest leiden.
Hevig hoesten kan wijzen op schade aan de longen door infecties, zoals longontsteking, die meestal door bacteriën worden veroorzaakt, acute bronchitis of tuberculose (Tuberculose). Bij astma raken de luchtwegen van tijd tot tijd vernauwd, wat hoestklachten kan geven die ’s nachts en na lichaamsbeweging vaak erger zijn. Bij hoesten in combinatie met piepen en kortademigheid zal de huisarts eerder geneigd zijn te denken aan astma dan bij hoesten alleen. Ook hoesten dat verergert door prikkels zoals inspanning, koude lucht en virale infecties, kan wijzen op astma. De longen kunnen ook beschadigd raken door roken, wat het kenmerkende ‘rokershoestje’ oplevert. Zo’n hoest kan op COPDchronic obstructive pulmonary disease wijzen. Een rokershoestje is meestal ’s ochtends veel erger, totdat het slijm dat zich ’s nachts heeft opgehoopt, weg is. Schade aan de kleine trilhaartjes die de luchtwegen bekleden, verstoort het normale proces waarmee de longen slijm opruimen.
Als een ‘bekend’ rokershoestje plotseling erger wordt of vaker optreedt, kan dit op de ontwikkeling van longkanker wijzen en is medisch onderzoek nodig. Als er bloed in het slijm zit, is altijd medisch onderzoek nodig.
Hoest kan ook ontstaan als bijwerking van medicijnen zoals ACE-remmers, die tegen hoge bloeddruk worden gebruikt.
De meeste hoestklachten gaan na een paar dagen zonder behandeling over. Ga echter naar uw huisarts als de hoest langer dan twee tot drie weken duurt en als er sprake is van benauwdheid of (minimaal drie dagen) koorts. Dat moet u ook doen als u bloed ophoest, als hoest gepaard gaat met klachten, zoals pijn op de borst of kortademigheid, of gedurende langere tijd anders is dan u gewend bent.
Een lichte hoest kan worden bestreden met hoestonderdrukkende middelen (Middelen bij hoest), die werken door de hoestreflex te onderdrukken. Deze mogen echter niet worden gebruikt bij een productieve hoest, omdat hoesten de natuurlijke manier is om overmatig slijm uit de longen te verwijderen. Inhaleren van waterdamp met bijvoorbeeld kamille (‘stomen’) kan het slijm losser maken. Doe dit niet te heet, want dan kan het verbranding veroorzaken.
De arts kan een diagnose stellen door de hoest te beluisteren en de longen te onderzoeken. Soms zal de arts een röntgenfoto laten maken of de longfunctie laten testen om de diagnose te stellen. Afhankelijk van de diagnose wordt een behandeling geadviseerd. Bij een bacteriële infectie moet bijvoorbeeld een antibioticum worden gebruikt.
- Leefwijze
- Komt meer voor bij rokers
- Geen factoren van betekenis
- Geen factoren van betekenis
- Leeftijd
- Geen factoren van betekenis
- Geslacht
- Geen factoren van betekenis
- Erfelijkheid
- Geen factoren van betekenis
