Een verzameling kankersoorten van het lymfvatenstelsel
De maligne lymfomen vormen een groep ziekten waarbij immuuncellen kankercellen worden en zich ongecontroleerd in een lymfklier gaan vermenigvuldigen. In het begin is vaak slechts één lymfklier aangetast, maar de kanker kan zich naar andere lymfklieren en naar andere weefsels, bijvoorbeeld beenmerg, verspreiden.
Maligne lymfomen worden in twee categorieën verdeeld: Hodgkin- en non-Hodgkin-lymfomen. Bij Hodgkin-lymfoom is een bepaald soort kankercel aanwezig. De vele andere vormen van maligne lymfomen worden als non-Hodgkin-lymfomen aangeduid. Non-Hodgkin-lymfoom komt drie keer zo vaak voor als Hodgkin-lymfoom en treft vooral mensen boven de vijftig. Hodgkin-lymfoom komt juist het vaakst bij mensen van vijftien tot dertig en vijfenvijftig tot zeventig jaar voor. De verschillende vormen van maligne lymfoom groeien en verspreiden zich met verschillende snelheden.
De oorzaak van maligne lymfoom is onbekend, maar soms zit de ziekte in de familie, wat op een genetische factor wijst. Maligne lymfomen komen vaker voor bij mensen met een verminderde immuniteit omdat ze bijvoorbeeld aids (Hiv-infectie en aids) hebben of immunosuppressieve middelen gebruiken, bijvoorbeeld na een orgaantransplantatie. Sommige maligne lymfomen ontstaan na een virusinfectie. Zo bestaat er een verband tussen Burkitt-lymfoom, dat veel voorkomt bij kinderen in Equatoriaal Afrika, en het Epstein-Barr-virus.
De volgende symptomen horen bij alle vormen van maligne lymfoom:
- een of meer aanhoudende, pijnloze zwellingen, veroorzaakt door vergrote lymfklieren in hals, oksels en liezen;
- koorts en nachtzweten;
- gewichtsverlies;
- jeuk;
- opgezwollen buik en onwel voelen door opgezette lymfklieren of vergrote milt.
Sommige mensen met maligne lymfoom krijgen anemie met symptomen, zoals vermoeidheid, een bleke huid en kortademigheid bij lichte inspanning.
De arts zal maligne lymfoom vermoeden op grond van de symptomen en een lichamelijk onderzoek. Hij of zij zal een bloedtest laten doen om de bloedcellen te controleren. Ook kan er een weefselmonster uit een opgezette lymfklier worden genomen, door een punctie maar vaker nog door het wegnemen van (een stukje van) de klier, om te kijken of er kankercellen aanwezig zijn.
Als de diagnose maligne lymfoom is gesteld, zijn er andere testen nodig om te bepalen hoe ver de ziekte zich heeft verspreid. Er wordt bijvoorbeeld een CT-scan gemaakt om de grootte van de lymfklieren in de borst en buik te bekijken. Ook kunnen een beenmergpunctie en botboring worden gedaan om te kijken of het beenmerg is aangetast.
De behandeling hangt van het soort maligne lymfoom af en van hoe ver het zich heeft verspreid. Als één klier of een enkele groep klieren is getroffen, kan het lymfoom is plaatselijke bestraling mogelijk. Als er meer dan één groep getroffen is, wordt meestal tot chemotherapie overgegaan, soms in combinatie met radiotherapie. Bij uitgebreide lymfomen kan beenmergtransplantatie worden gedaan.
Als de kanker na de behandeling niet meer te vinden is, heet de ziekte in remissie te zijn gegaan. Echter, maligne lymfoom kan soms terugkeren, zodat een tweede behandelronde noodzakelijk is. Als de remissie vijf jaar of langer duurt, is de kans op terugkeer klein.
Bij 80 procent van de mensen die voor Hodgkin-lymfoom worden behandeld, treedt remissie op en kan de ziekte als genezen worden beschouwd. Bij mensen die voor non-Hodgkin-lymfoom worden behandeld, is dat bij ongeveer de helft het geval.
- Geslacht
- Komt vaker bij mannen voor
- Risicofactoren afhankelijk van type
- Geen factor van betekenis
- Erfelijkheid
- Zit soms in de familie
- Leeftijd
- Risicofactoren afhankelijk van type
- Leefwijze
- Geen factor van betekenis
