Hardnekkige open wond, meestal op het onderbeen, ook wel ulcus cruris genoemd
Een open been (ulcus cruris) is een wond aan het onderbeen, die, door een circulatiestoornis in de bloedvaten, niet vanzelf wil genezen. Wanneer de huid beschadigd wordt, door krabben of spontaan, ontstaat een wondje dat zich tot een zweer ontwikkelt. De zweer is een grote, oppervlakkige, rauwe wond in de huid; aan de randen van de zweer is de huid vaak opgezet. De zweren genezen slecht, zijn pijnlijk en komen vooral voor bij oudere mensen met circulatiestoornissen en weinig beweging.
In negen van de tien gevallen berust de oorzaak op slechte doorstroming van de afvoerende aders. Door de slechte bloedafvoer ontstaat er oedeem (vochtophoping) in de huid, waardoor die na verloop van tijd niet goed meer wordt doorbloed. Dat komt nogal eens voor in combinatie met spataders (Spataders (varices)). De zweren ontstaan meestal vlak boven de enkel, omringd door paarsbruine, schilferige huid.
Een open been kan ook ontstaan doordat de aanvoer in de slagaders tekortschiet. Deze arteriële zweer wordt meestal veroorzaakt door een vernauwing in de vaten door atherosclerose (zie Atherosclerose). De vernauwingen zorgen ervoor dat in de huid een tekort aan zuurstof en voedingsmiddelen ontstaat, waardoor die verkleurt en soms zelfs afsterft. Hierbij treedt geen oedeem op. Mensen met diabetes mellitus (Diabetes mellitus) en sikkelcelziekte (Sikkelcelanemie) zijn extra gevoelig voor de zweren, die vaak optreden op de voorvoet of de tenen en omringd worden door een bleke, dunne huid.
De wonden kunnen geïnfecteerd raken, waarna de infectie zich naar de omliggende huid kan uitbreiden en cellulitis (Erysipelas) of zelfs wondroos (zie Erysipelas, Erysipelas) kan veroorzaken.
- Open been
- Een zwerende, open wond, omgeven door schilferige, paarsbruine huid is typerend voor een open been.
Ga bij de eerste tekenen van een open been naar uw huisarts. De wond moet geregeld schoongemaakt en verbonden worden. Bij oedeem wordt er een strak verband aangelegd, waarmee het vocht uit het weefsel de bloedvaten in wordt gedrukt. U kunt de doorbloeding verbeteren door te bewegen en het been hoog te leggen als u zit of ligt. Het is belangrijk dat u steunkousen blijft dragen, ook als het open been genezen is. Bij een arteriële zweer kan een operatie nodig zijn.
De genezing kan maanden duren en de klachten kunnen terugkeren. Een huidtransplantatie (Huidtransplantatie (behandeling)) kan de genezing soms bespoedigen. Als u ‘aanleg’ voor een open been hebt, moet u geen enkel wondje verwaarlozen en bij het eerste teken van een ontsteking naar uw huisarts gaan.
- Leeftijd
- Vooral ouderen
- Komt vaker voor bij vrouwen
- Geen factor van betekenis
- Leefwijze
- Mensen die weinig bewegen of bedlegerig zijn, lopen meer risico
- Geslacht
- Komt vaker voor bij vrouwen
- Erfelijkheid
- Geen factor van betekenis