Spierontsteking (polymyositis), die, indien gepaard gaand met plekken op de huid, dermatomyositis heet
Bij polymyositis treedt spierkrachtverlies op als gevolg van ontsteking, vooral bij de schouders en het bekken. Als er ook uitslag is, wordt deze aandoening dermatomyositis genoemd. De oorzaak van deze zeldzame auto-immuunziekte (Immuunziekten) is onbekend, maar verondersteld wordt dat de aandoening kan worden ‘getriggerd’ door omgevingsfactoren zoals een virusinfectie. Bij volwassenen, vooral bij volwassen mannen, kunnen deze ziekten met kanker gerelateerd zijn.
Ze kunnen ook samen met andere auto-immuunziekten optreden, zoals systemische lupus erythematosus. In sommige families komen polymyositis en dermatomyositis vaker voor, wat mogelijk wijst op erfelijke factoren bij het ontstaan van de aandoening.
De symptomen van beide ziekten kunnen zich snel ontwikkelen, vooral bij kinderen; bij volwassenen duurt dit gewoonlijk een aantal weken. Tot de symptomen behoren:
- verzwakking van de aangedane spieren, waardoor bijvoorbeeld de armen moeilijk kunnen worden opgetild of het opstaan moeilijk wordt;
- pijnlijke, opgezette gewrichten;
- vermoeidheid;
- moeite met slikken als de spieren van de keel zijn aangedaan;
- kortademigheid als het hart of de spieren van de borst zijn aangedaan.
Bij dermatomyositis kunnen deze symptomen worden voorafgegaan, begeleid of gevolgd door:
- rode uitslag, vaak in het gezicht, op de borst of op de rug of knokkels van de hand;
- opgezette, roodpaars gekleurde oogleden.
Als de arts polymyositis of dermatomyositis vermoedt, laat hij bloedtes-ten verrichten op verschijnselen van een ontsteking en de kenmerkende antilichamen. Er kan ook een elektromyogram (zie Onderzoek van zenuwen en spieren) worden gemaakt en een spierbiopt worden genomen, waarbij een weefselmonster wordt weggehaald voor nader onderzoek. Een elektrocardiogram kan nodig zijn om de hartspier te controleren. Ook een röntgenfoto van de borst kan nodig zijn om de mogelijkheid van kanker uit te sluiten.
De ziekten zijn niet te genezen. De symptomen zijn echter onder controle te houden met hoge doseringen corticosteroïden tegen de ontsteking. Als dat niet helpt, kan een immunosuppressief middel of een middel tegen kanker (cytostaticum) worden voorgeschreven om de voortschrijding van de ziekte te remmen.
Als dermatomyositis niet op deze medicijnen reageert, kunnen intraveneuze injecties met immunoglobulinen (antilichamen) worden gegeven. Fysiotherapie (Revalidatiegeneeskundige behandeling) kan de spierstijfheid verlichten en kan de spierkracht verbeteren.
De vooruitzichten zijn voor kinderen beter dan voor volwassenen. Ongeveer 70 procent van de kinderen herstelt in twee jaar. Volwassenen kunnen jarenlang corticosteroïden nodig hebben. Bij mensen met kanker kan de ziekte verbeteren als de kanker kan worden bestreden.
- Leeftijd
- Meestal bij kinderen tussen 10 en 15 jaar en bij volwassenen van 45 tot 60 jaar
- Komt in sommige families meer voor
- Geen factor van betekenis
- Geslacht
- Komt meer voor bij vrouwen
- Erfelijkheid
- Komt in sommige families meer voor
- Leefwijze
- Geen factor van betekenis
