Ontsteking van gewrichten als gevolg van een abnormale immuunreactie op een recentelijk doorgemaakte infectie elders in het lichaam
Reactieve artritis is een kortdurende ziekte die ontstaat na een bacteriële infectie van het maagdarmkanaal (zie Gastroenteritis),of de geslachtsorganen, zoals ontsteking van de baarmoederhals of van de plasbuis door Chlamydia of Mycoplasma. Een dergelijke infectie kan een abnormale immuunreactie opwekken, waardoor gewrichtsweefsels, meestal een knie of enkel, ontstoken raken. Als die ontsteking ook de ogen of de geslachtsorganen aandoet, spreken we van het syndroom van Reiter.
Ongeveer acht van de tien mensen met het syndroom van Reiter hebben een bepaald antigeen (een stof die een immuunreactie kan opwekken in het lichaam) genaamd HLA-B27 (zie ook Bechterew). Dit verklaart waarom de ziekte meer voorkomt binnen bepaalde families. Aangenomen wordt dat een bacteriële infectie de aanzet voor de ziekte geeft bij mensen met een erfelijke aanleg ervoor.
Afhankelijk van welke infectie de aanleiding is geweest voor de reactieve artritis of het syndroom van Reiter, kunnen er verschijnselen zijn van een infectie van de geslachtsorganen, zoals pijn bij het plassen, of verschijnselen van een darmontsteking, zoals diarree. Sommige mensen hebben helemaal geen zicht- of voelbare symptomen.
De reactieve vormen van artritis ontstaan binnen drie tot dertig dagen nadat de aanvankelijke infectie zich manifesteert. Symptomen kunnen zijn:
- in rust pijnlijke gewrichten;
- zwelling rond de gewrichten.
Hoewel knieën of enkels het meest zijn aangedaan, kunnen ook andere gewrichten erbij betrokken zijn. Bij het syndroom van Reiter kunnen verder nog voorkomen:
- schrale rode ogen (zie Conjunctivitis, en Uveïtis),;
- pijn bij het plassen en afscheiding uit penis of vagina.
Zeldzamer zijn complicaties, zoals mondzweren, ontsteking van de glans van de eikel (zie Balanitis), lage rugpijn en huidafwijkingen op handen en voeten.
De arts kan reactieve artritis of het syndroom van Reiter vaststellen aan de hand van de voorgeschiedenis en de verschijnselen. Soms zal hij met een wattenstokje een monster nemen van de plasbuis of de baarmoederhals, of een onderzoek van de urine of de ontlasting laten doen om de bron van een eventuele infectie op te sporen.
Als de infectie van geslachtsorganen of maagdarmkanaal nog aanwezig is, kan de arts orale antibiotica voorschrijven. Tegen de pijn en ontsteking in de gewrichten kan hij een
NSAID’s
aanbevelen. Als de pijn hevig is zonder dat er in het gewricht zelf een infectie is, kan de reumatoloog corticosteroïden in het aangetaste gewricht spuiten.
Gewoonlijk houden de symptomen niet langer dan zes maanden aan en is de genezing volledig.
- Leeftijd
- Meest frequent tussen de leeftijd van 20 en 40 jaar
- Soms frequenter binnen een familie
- Risicofactoren afhankelijk van de oorzaak
- Geslacht
- Frequenter bij mannen
- Erfelijkheid
- Soms frequenter binnen een familie
- Leefwijze
- Risicofactoren afhankelijk van de oorzaak