Varicella; kinderziekte die gepaard gaat met koorts en blaasjes over het hele lichaam
Waterpokken of varicella is een virusinfectie die veel voorkomt bij kleine kinderen. De oorzaak van de infectie, met haar kenmerkende huiduitslag en vochtblaasjes, is het varicella zoster-virus, dat ook verantwoordelijk is voor gordelroos (hierna). Het virus wordt verspreid via druppeltjes die door het niezen en hoesten van besmette mensen in de lucht terechtkomen, of door aanraking van de blaasjes. Iemand die niet immuun is, kan waterpokken krijgen van iemand met waterpokken of gordelroos.
Bij kinderen verloopt de ziekte meestal met lichte verschijnselen, maar baby’s, pubers, volwassenen en mensen met verminderde weerstand door bijvoorbeeld aids kunnen ernstig ziek worden.
De symptomen van waterpokken treden één tot drie weken na de besmetting op. Bij kinderen begint de ziekte vaak met lichte koorts en hoofdpijn; volwassenen kunnen griepachtige symptomen krijgen (zie Griep). De ziekte gaat meestal gepaard met de volgende symptomen:
- huiduitslag in de vorm van rode vlekjes die zich al snel ontwikkelen tot jeukende blaasjes; de blaasjes drogen binnen een etmaal in tot korstjes; gedurende de week die volgt ontstaan nieuwe groepen blaasjes; de uitslag kan zich beperken tot een deel van de romp of zich verspreiden over het hoofd en de romp;
- blaasjes in de mond die zich hebben ontwikkeld tot zweertjes; deze kunnen het eten bemoeilijken.
Iemand is besmettelijk vanaf twee dagen voor de eerste huiduitslag tot vijf dagen na de vorming van de eerste blaasjes. De meest voorkomende complicatie is een bacteriële infectie van de huid als gevolg van het krabben aan de blaasjes. Andere complicaties zijn longontsteking, vooral bij volwassenen en zwangere vrouwen, en (zelden) hersenontsteking (zie Virale hersenontsteking). Pasgeboren baby’s en mensen met verminderde weerstand hebben een grotere kans op complicaties. Als een vrouw in het begin van de zwangerschap waterpokken krijgt, kan dit in zeldzame gevallen aangeboren afwijkingen bij het kind veroorzaken. Het is verstandig in zo’n geval contact op te nemen met de huisarts.
- Waterpokken
- Waterpokken zijn jeukende, met vocht gevulde blaasjes, meestal op het hoofd en de romp. De blaasjes, hier op de buik van de patiënt, vormen binnen 24 uur korstjes.
De diagnose waterpokken wordt meestal gesteld zodra de eerste blaasjes verschijnen. Kinderen met een milde vorm van waterpokken hoeven niet naar de dokter, maar kunnen volstaan met rust. Mentholpoeder kan de jeuk verlichten. Voorkom huidinfecties door de nagels kort te knippen en niet te krabben.
Baby’s en volwassenen met verminderde weerstand kunnen met antivirale middelen (Antivirale middelen) worden behandeld. Deze kunnen de gevolgen van de infectie beperken, maar hebben alleen effect als ze direct na de eerste symptomen worden ingenomen.
Kinderen met een normale gezondheid herstellen meestal in tien tot veertien dagen na de vorming van de eerste blaasjes. Opengekrabde en geïnfecteerde blaasjes kunnen echter littekens achterlaten. Bij pubers, volwassenen en mensen met verminderde weerstand verloopt de genezing trager.
Wie eenmaal waterpokken heeft gehad, is levenslang immuun. Het virus blijft echter in de zenuwcellen aanwezig en kan op latere leeftijd gordelroos (zie hierna)veroorzaken. Als een verpleegkundige, co-assistent of arts waterpokken krijgt en daarmee kinderen of volwassenen met verminderde weerstand zou kunnen besmetten, zullen er maatregelen worden genomen om besmetting zo veel mogelijk te voorkomen. Eén daarvan is dat patiënten die niet immuun zijn en een verhoogd risico op complicaties hebben, worden behandeld met varicella zoster-immunoglobulinen. Dit zijn antistoffen die beschermen tegen het varicella zoster-virus.
- Leeftijd
- Vooral kinderen tussen 2 en 10 jaar
- Geen factoren van betekenis
- Geen factoren van betekenis
- Geslacht
- Geen factoren van betekenis
- Erfelijkheid
- Geen factoren van betekenis
- Leefwijze
- Geen factoren van betekenis
