Vitamines zijn nodig om goed te kunnen functioneren. Ze geven energie, maken nieuw weefsel aan en zorgen ervoor dat alle organen goed kunnen werken. Echter, ons lichaam kan zelf vrijwel geen vitamines aanmaken en dus moeten ze worden verkregen uit voedsel en eventueel supplementen.
Vitaminesupplementen kunnen onze dagelijkse portie vitamines aanvullen, als we niet voldoende binnenkrijgen via onze “normale” voeding. Maar zijn vitaminepreparaten wel zo gezond?
Vitamine- of andere voedingssupplementen zijn producten in de vorm van pillen, poeders, druppels, capsules of drankjes en zijn bedoeld als aanvulling op de dagelijkse voeding. Het gaat bij (multi)vitaminepreparaten vrijwel altijd om een combinatie met toegevoegde mineralen en spoorelementen. Bij een evenwichtig eetpatroon is in principe geen vitaminesupplement nodig. Alleen kinderen tot vier jaar, vrouwen die zwanger willen worden, zwanger zijn of borstvoeding geven en senioren hebben een aanvulling van bepaalde vitamines nodig in de vorm van een vitaminesupplement. Voor alle anderen geldt het advies om, àls aanvulling gewenst is, te kiezen voor een multivitaminesupplement met niet meer dan de Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid (ADH). Deze ADH staat vermeld op de verpakking van vitaminesupplementen.
Vitaminesupplementen bevatten industrieel geproduceerde vitamines en mineralen en soms ook andere bioactieve stoffen. Ze zijn verkrijgbaar in de vorm van:
- preparaten met één vitamine, zoals vitamine C ;
- combinatiesupplementen en multisupplementen waarin diverse vitamines of vitamines en mineralen zijn gecombineerd, zoals vitamine B-complex of een multivitamine met een mineralenpreparaat.
In sommige gevallen is overmatig gebruik van bepaalde vitamines en mineralen schadelijk. Een grote hoeveelheid vitamine A kan vergiftiging veroorzaken met symptomen als hoofdpijn, misselijkheid en duizeligheid, vermoeidheid en afwijkingen aan ogen, huid en skelet. Bij zwangere vrouwen kan teveel vitamine A zelfs schadelijk zijn voor het ongeboren kind. Overmatig gebruik van vitamine D kan kalkafzettingen overal in het lichaam en bijvoorbeeld nierstenen veroorzaken. Ook een teveel aan ijzer kan schadelijk zijn.
Een teveel aan vitamines is bijna altijd het gevolg van overmatig gebruik van vitaminesupplementen. Wie een vitaminepreparaat wil gebruiken, wordt aangeraden een multivitaminepreparaat te nemen in een dosering van ongeveer de Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid (ADH). Daarmee krijgt het lichaam ruim voldoende, maar niet te veel binnen.
Een vitaminesupplement kan absoluut geen kwaad bij normaal gebruik, en is zelfs in bepaalde situaties aan te bevelen. Een te veel aan vitamine wordt echter door voedingsdeskundigen afgeraden. Bepaalde vitaminen kunnen in grote hoeveelheden schadelijk zijn. Wie zich echter liever niet aan vitaminepillen en supplementen wil wagen, kan beter het advies van het Voedingscentrum ter harte nemen: met gezond en gevarieerde voeding ben je al een heel eind op de goede weg.
Tot voor kort gold in ieder land in de EU eigen wetgeving voor supplementen. Sinds kort is er een nieuwe Europese supplementenrichtlijn waaraan uiteindelijk alle supplementen in de hele EU moeten voldoen. In deze richtlijn staat o.a. aangegeven welke vitamines en mineralen in supplementen mogen zitten. We zitten nu in een overgangsfase. Supplementen die al op de markt zijn en niet voldoen aan de richtlijn, mogen tot eind 2009 worden verkocht, maar niet geëxporteerd. Nieuwe supplementen moeten al wel voldoen aan de nieuwe Europese richtlijn. Voorlopig geldt de nieuwe richtlijn alleen voor supplementen met vitamines en mineralen en niet voor b.v. visolie en vezels.
Meer informatie over vitaminesupplementen en voeding vindt u hier.
Meer informatie over de nieuwe Europese wetgeving vindt u hier.