Direct naar inhoud
www.kiesBeter.nl gebruikt analytische cookies om het gebruik van de website te analyseren en daarmee de website te kunnen verbeteren. Lees meer over cookies en hoe u cookies kunt uitschakelen. Sluiten

Tuberculose

Belangrijke thema's bij Tuberculose:

Ook wel: TBC

Tuberculose is een infectieziekte. De oorzaak is de tuberkel-bacterie. Die kan zich door het hele lichaam verspreiden. Meestal veroorzaakt de bacterie een infectie in de longen. Dit heet longtuberculose. Maar de infectie kan ook op andere plaatsen zitten. Bijvoorbeeld in de nieren, gewrichten en klieren.

Bij longtuberculose kunt u last krijgen van hoesten en pijn op de borst. Zonder behandeling kan tuberculose dodelijk zijn.

In Nederland komt tuberculose nog maar weinig voor. Zo’n 800 mensen per jaar krijgen het. De ziekte is goed te behandelen. Maar in sommige delen van de wereld is tuberculose een groot probleem. Er sterven jaarlijks anderhalf miljoen mensen aan. Dit komt doordat bacteriën steeds vaker resistent zijn. De medicijnen werken dan niet meer.

Verberg

De klachten van tuberculose zijn:

  • Vermoeidheid
  • Slechte eetlust
  • Gewichtsverlies
  • Nachtzweten
  • Koorts

Mensen met longtuberculose moeten ook hoesten. Soms hoesten ze slijm en bloed op en hebben ze pijn op de borst.

Verberg

Besmetting met de tuberkel-bacterie is de oorzaak van tuberculose. Als iemand met open TBC hoest, niest of spuugt, komen er druppeltjes vocht in de lucht. Daar zit de bacterie in. Zo kan iemand anders bacteriën inademen en besmet raken. Niet iedereen die de bacterie inademt wordt ziek. Vaak kan het lichaam de bacterie inkapselen. Die kan dan geen schade aanrichten.

Grofweg zijn er drie vormen van tuberculose:

  1. Open tuberculose
    U bent besmettelijk en moet worden behandeld. Het heet ‘open’ omdat de bacterie via longen, luchtwegen of een open wond direct in de lucht kan komen.
  2. Gesloten tuberculose
    U bent niet besmettelijk, maar moet wel worden behandeld. Het heet ‘gesloten’ omdat de bacterie niet direct in contact staat met de lucht. Hij zit bijvoorbeeld in een gewricht, milt of hersenen.
  3. Latente tuberculose-infectie (LTBI)
    Hierbij bent u alleen drager van de ziekte. U kunt andere mensen niet besmetten. Maar later kunt u toch ziek worden. Bijvoorbeeld als uw weerstand heel laag is. Dat kan onder meer komen door medicijnen, een ernstige ziekte of opeens veel afvallen.
Verberg

De klachten zijn vaag en algemeen. Daardoor is de ziekte lastig te herkennen. Maar verschillende onderzoeken kunnen aantonen dat het om tuberculose gaat:

De huidtest heet ook wel Mantoux-test of tuberculine-test. De arts spuit een stukje van de tuberculose-bacterie in uw huid. Dit kan geen besmetting veroorzaken. Ontstaat er een dikke rode plek? Dat is een reactie van het afweersysteem. Dit betekent dat uw lichaam de bacterie herkent. De test zegt niet of u ook echt tuberculose hebt. Daarom moet u naar de longarts voor verder onderzoek.

Lees meer over de huidtest.

De arts kan op de foto zien of er afwijkingen aan de longen zijn. Een infectie is goed zichtbaar op de foto.

Lees meer over het röntgenonderzoek.

De arts kan uw bloed laten onderzoeken. Als u besmet bent, zitten er afweercellen tegen de bacterie in uw bloed. Die cellen geven een signaal af (Interferon Gamma). Het bloedonderzoek heet daarom ook wel IGRA (Interferon Gamma Release Array).

De arts kan ook wat urine of slijm laten onderzoeken in het laboratorium. Onder de microscoop is de bacterie soms direct zichtbaar. Vaak zetten de medewerkers van het laboratorium het materiaal op kweek. De bacteriën vermenigvuldigen zich dan en zijn na een paar weken goed te zien.

Lees meer over IGRA.

De behandeling bestaat uit medicijnen. U krijgt verschillende soorten antibiotica tegelijk. Deze moet u minstens 6 maanden gebruiken. Het is belangrijk dat u de medicijnen volgens voorschrift gebruikt en de hele kuur afmaakt. Anders kan de bacterie resistent worden. Dat betekent dat de medicijnen niet goed meer werken. Dat maakt de behandeling moeilijker en langer.

Er zijn maatregelen nodig om te voorkomen dat u anderen besmet.

  • Hoest in een zakdoek of in uw hand. Eventueel kunt u een mondkapje dragen.
  • Vermijd contact met andere mensen. Pas vooral op met baby’s en jonge kinderen. Ga niet naar plekken waar veel mensen bij elkaar zijn. Mensen waar u al veel contact mee had, kunt u wel gewoon blijven zien.

Lees meer over de maatregelen bij TBC.

Uw longarts is verplicht de GGD te informeren over uw ziekte. De GGD zoekt contact met de mensen die u de laatste tijd veel hebt gezien. Zij kunnen laten onderzoeken of ze besmet zijn. Zo ja, dan krijgen ze medicijnen om te voorkomen dat ze ziek worden. Of ze moeten regelmatig op controle komen.

Lees meer over het contactonderzoek.

Het onderzoek is verplicht. Op die manier kan de GGD voorkomen dat nog meer mensen besmet raken. Er zijn meer mensen die zich moeten laten onderzoeken op tuberculose. Bijvoorbeeld zeevarenden en vluchtelingen uit landen waar TBC veel voorkomt. Ook zij behoren tot een risicogroep.

Verberg

Bent u besmet met hiv (het aids-virus)? Dan is uw afweersysteem verzwakt. De kans dat u ziek wordt van de tuberculose-bacterie is een stuk groter dan bij andere mensen. Ook is de ziekte gevaarlijker voor u.

Uw arts kan onderzoeken of u drager van de bacterie bent. Deze zit dan al in uw lichaam. Als dat zo is, krijgt u medicijnen om te voorkomen dat u tuberculose krijgt. Als u al tuberculose hebt, krijgt u net als anderen antibiotica. Daarnaast schrijft de arts extra hiv-medicijnen voor.

Hiv-test bij tuberculose

Mensen met tuberculose krijgen het advies om zich op hiv te laten testen. Dit is omdat er zo’n duidelijk verband bestaat tussen de twee infectie-ziektes.

Lees meer over het verband tussen tuberculose en hiv.

Verberg

Tuberculose komt veel voor in Afrika, Azië, Zuid-Amerika en de landen van de voormalige Sovjet-Unie. Reist u naar een van deze landen? Dan kunt u zich laten inenten. U krijgt dan het BCG-vaccin. Dat maakt de kans op besmetting kleiner.

Inenting is niet altijd nodig. U kunt zich ook voor en na de reis laten controleren op besmetting. Blijf tijdens de reis uit de buurt van mensen die hoesten. Verblijf niet in slecht geventileerde ruimten. U kunt uw mond afdekken met een sjaal of een maskertje.

Op de website van het het Landelijk Coördinatiecentrum Reizigersadvisering vindt u meer informatie. Voor een inenting kunt u terecht bij de GGD bij u in de buurt.

Lees meer over reizen en tuberculose.

Verberg

Zoek contact met lotgenoten

Meer weten over tuberculose?

Bronnen: RIVM en KNCV

Deze pagina is voor het laatst gewijzigd op 19 februari 2018.

Deel deze pagina via: