In Nederland gaan we ervan uit dat zwangerschap en geboorte natuurlijke gebeurtenissen zijn. Een zwangerschap wordt hier, zolang dat mogelijk is, begeleid in de eerste lijn. Bij complicaties kunnen vrouwen, dankzij een intensieve samenwerking tussen verloskundigen en , meteen voor specialistische zorg naar het ziekenhuis.
Het Nederlandse verloskundig systeem onderscheidt zich sterk van dat in de meeste andere westerse landen. Daar ziet men zwangerschap en bevalling namelijk veel minder als natuurlijke processen en veel meer als mogelijke bedreigingen voor moeder en kind. Zwangere vrouwen worden in deze landen begeleid door gynaecologen. Verloskundigen werken er bijna altijd in een ziekenhuis, onder supervisie van een gynaecoloog.
Het Nederlandse systeem kent een aantal voordelen:
- als er geen risico’s zijn, kunnen vrouwen zelf kiezen waar ze willen bevallen: thuis of in het ziekenhuis;
- zwangerschap en bevalling worden zoveel mogelijk benaderd als normale gebeurtenissen;
- de duurdere tweedelijnszorg wordt alleen gebruikt als dat nodig is.
In Nederland kan een vrouw op verschillende plaatsen bevallen:
- thuis of in een kraamhotel; 30% van de vrouwen kiest voor deze mogelijkheid. Thuis of in een kraamhotel bevallen kan als het om een normale bevalling gaat;
- poliklinisch in het ziekenhuis (direct na de bevalling weer naar huis). Hiervoor kiest 20% van de vrouwen;
- intern in het ziekenhuis (de vrouw blijft meer dan 24 uur in het ziekenhuis). Dit is nodig voor ongeveer 50% van de vrouwen.
Een poliklinische bevalling wordt normaal gesproken begeleid door een eerstelijns verloskundige. Maar ook gecompliceerde bevallingen, die door een gynaecoloog of een worden begeleid, kunnen poliklinisch plaatsvinden.
Specialisten in ziekenhuizen zijn voortdurend bedacht op mogelijke complicaties, daar zijn ze voor opgeleid en dat wordt van hen verwacht. Zij zien hun cliënten in de eerste plaats als patiënten. De ervaring leert dat dit vaak betekent dat er in het ziekenhuis eerder wordt ingegrepen in het natuurlijke proces van zwangerschap en bevalling. Zo worden er in landen waar bevallingen in het ziekenhuis plaatsvinden, meer bevallingen ingeleid dan in Nederland en neemt het aantal ( en ) er sneller toe. Dit soort ingrepen leveren extra belasting op voor moeder en kind.
Verloskundigen zijn erin getraind om ervoor te waken dat zwangerschap en bevalling niet onnodig in de medische sfeer terechtkomen. Zij benadrukken zo veel mogelijk het normale verloop van de zwangerschap en de bevalling. Zij zien hun cliënt als een vrouw die zwanger is en die al dan niet met complicaties te maken heeft. Dat geldt ook voor . Zij benaderen een vrouw die wordt doorgestuurd vanwege een complicatie (bijvoorbeeld ) niet als een zieke; voor zover mogelijk beschouwen ze haar en haar zwangerschap als normaal. En terecht: het verloop van haar bevalling is niet principieel anders, er is alleen meer controle nodig.
Tekst: Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen (KNOV)
Laatste wijziging: 18 juni 2009
